بررسی روند تغییرات کاربری اراضی بر روی کیفیت آّب زیرزمینی دشت یزد-اردکان
نویسندگان
1 استاد دانشکده محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 استاد دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 استادیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران
4 دانشجوی دکتری بیابانزدایی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران
5 استادیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
چکیده
مدیریت بهینه منابع طبیعی یک منطقه نیازمند درک تأثیرات تغییرات کاربری بر روی چرخه هیدرولوژیکی آبهای آن منطقه است. هدف از این پژوهش، بررسی روند تغییرات کاربری و اثرات آن بر کیفیت آب زیرزمینی در دشت یزد-اردکان میباشد. بدین منظور از دادههای آب زیرزمینی شامل EC و SAR و همچنین تصاویر ماهوارهای در دو بازه زمانی 1375 و 1393 استفاده گردید. برای تهیه نقشه کاربری اراضی دشت یزد-اردکان از شاخص NDVI استفاده شد. نتایج نشان داد که اراضی مرتعی در سال 1393 به میزان 300 کیلومتر مربع نسبت به سال 1375 کاهش یافته است که این اراضی به اراضی شهری و مسکونی تبدیل گردیده است. همچنین نتایج نشان داد که بخشهای جنوب منطقه دارای بهترین کیفیت آب برای مصارف کشاورزی است و هر چه به سمت شمال دشت یزد اردکان میرویم از کیفیت آن برای فعالیتهای کشاورزی کاسته میشود. البته با گذشت زمان نیز از کیفیت آب کاسته شده است و میزان آلودگی در قسمتهای شمالی و شرقی بیشتر شده است. علت اصلی این پدیده را میتوان از یک سو گسترش نواحی شهری و فعالیتهای صنعتی بویژه در شهرستانهای میبد و اردکان و نیز حفر چاههای غیر مجاز و جهت آبیاری درختان پسته در وسعت زیاد دانست که باعث گردیده است اراضی مرتعی به اراضی شهری تبدیل گردد وهمچنین افت سفره وشورشدن آب زیرزمینی صورت گیرد. این شرایط نشان از یک وضعیت هشدار برای اراضی مرتعی است؛ به دلیل اینکه اراضی به کاربریهایی تبدیل شدهاند که خود مسبب افزایش مصرف آب در منطقه مورد مطالعه هستند.