فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

با توجه به شرایط ایران از نظر منابع آبی و مصرف بالای کود شیمیایی نیتروژنی، استفاده از آب کمتر در زراعت برنج (Oryza sativa L.) و کاهش مصرف کود شیمیایی نقش بسیار مهمی در صرفه­جویی و هدررفت آب خواهد داشت. آزمایشی در مزرعه آزمایشی مؤسسه تحقیقات برنج کشور (رشت) طی دو سال 1396 و 1397 به‌صورت کرت­های دوبار خرد شده بر پایه طرح بلوک­های­ کامل تصادفی با سه تکرار انجام گرفت. بر این اساس، فاکتورهای آزمایشی شامل مدیریت آب در سه سطح غرقاب و فواصل آبیاری 10 و 15 روز یک بار به‌عنوان عامل اصلی، کود در سه سطح شامل تلقیح ریشه نشاء با کود زیستی، تلقیح ریشه نشاء با کود زیستی نیتروکسین + 50 درصد کود شیمیایی نیتروژن مورد نیاز گیاه (تیمار ترکیبی کود) و 100 درصد کود شیمیایی نیتروژن مورد نیاز گیاه) به­عنوان عامل فرعی و رقم برنج در دو سطح شامل هاشمی و گیلانه به­عنوان عامل فرعی فرعی بودند. نتایج این پژوهش نشان داد که شاخص سطح برگ در تیمار 100 درصد کود نیتروژنی، رقم گیلانه و آبیاری غرقاب بیش­ترین مقدار معادل 52/4 در سال اول و 79/4 در سال دوم را نشان داد و تیمار ترکیبی کود و تیمار 100 درصد کود شیمیایی نیتروژن به­ترتیب با 77/2 تن بر هکتار و 82/2 تن بر هکتار عملکرد در ارقام برنج تفاوت معنی­داری در سطح پنج درصد نداشتند. تیمار غرقاب نسبت به دور آبیاری 10 و 15 روز به‌ترتیب 23 و 38 درصد عملکرد دانه بیشتری را سبب گردید. کاربرد ترکیبی کود زیستی و کود شیمیایی نیتروژن علاوه‌بر تولید عملکرد مناسب (77/2 تن بر هکتار) و بهبود کارآیی مصرف آب (7/0 کیلوگرم بر مترمکعب)، مصرف کود شیمیایی نیتروژن را به‌میزان 50 درصد کاهش داد. با افزایش دور آبیاری تیمارهای تلقیح ریشه نشاء با کود زیستی + 50 درصد کود شیمیایی نیتروژن مورد نیاز گیاه معادل 7/0 کیلوگرم بر مترمکعب و مصرف 100 درصد کود نیتروژنی مورد نیاز گیاه معادل 74/0 کیلوگرم بر مترمکعب کارآیی مصرف آب را افزایش دادند.