اثبات وجود بلندی کهن توسط روش های ژئوشیمیایی در مرکز میدان نفتی بینک، جنوب ایران

نویسندگان

1 استاد، گروه زمین شناسی، دانشکده علوم‌زمین، دانشگاه شهید چمران، اهواز، ایران

2 کارشناس ارشد، گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم‌زمین، دانشگاه شهید چمران، اهواز، ایران

doi
10.22071/gsj.2013.53640
چکیده

هدف از این مطالعه اثبات وجود بلندی کهن در مرکز میدان نفتی بینک توسط مطالعات ژئوشیمی آلی است. با وجود اثر این بلندی کهن بر رخساره­های رسوبی به دلیل وسعت کم این بالا‌آمدگی شاهد حذف و دگرشیبی گسترده در اثر فازهای زمین ساختی نبوده و متأسفانه در این میدان ناشناخته باقی مانده است. داده­های لرزه­ای و داده­های حاصل از چاه، بیانگر ساختار نامتقارن میدان بینک به طول تقریبی 22 کیلومتر و عرض 10 کیلومتر در مخزن بنگستان است. به منظور اثبات بلندی کهن، تجزیه‌های ژئوشیمیایی راک ایول و انعکاس ویترینایت بر روی خرده­های حفاری و در پایان مدل‌سازی حرارتی توسط نرم‌افزار ( Pars Basin Modeler (PBM انجام پذیرفت. نتایج تجزیه راک ایول کم بودن میزان محتوی کربن آلی سازندهای کژدمی، لافان، گورپی و پابده را در مرکز میدان نشان می­دهد. این امر می­تواند نمایانگر حکمفرما بودن شرایط اکسیدان و کم ژرفا بودن آنها در زمان ته­نشست، به دلیل تشکیل یک بالاآمدگی دست‌کم از زمان آلبین ـ سنومانین در امتداد گسل پی­سنگی خارک ـ میش باشد. متغیرهای ژئوشیمیایی در سازند کژدمی چاه شماره 4 به صورت قابل توجهی با سازند کژدمی در چاه شماره 7 و دیگر سازندهای موجود در میدان متفاوت است. این امر می­تواند به دلیل افزایش قابل توجه فعالیت گسل خارک میش در طی زمان آلبین باشد. با توجه به ارتباط مستقیم میان محل گسل­های پی‌سنگی، بی‌هنجاری‌های حرارتی و بلندی­­های کهن، تاریخچه حرارتی میدان توسط نرم‌افزار  PBM مدل‌سازی شد. نتایج مدل‌سازی نشان داد که با اعمال جریان­های حرارتیmW/m2 80، 76، 66 و 60 به ترتیب برای چاه­های شماره 2، 4، 6 و 7 بهترین انطباق بازتاب ویترینایت و Tmax  اندازه­گیری و محاسبه شده حاصل­ می­شود. در پایان، کاهش پتانسیل هیدروکربورزایی و محتوای کربن آلی سنگ­های منشأ و افزایش جریان حرارتی به سمت مرکز میدان و نسبت به میادین مجاور نمایانگر وجود بلندی کهن در امتداد گسل خارک ـ میش است. از سوی دیگر با توجه به وجود بلندی کهن در مرکز میدان و در نتیجه کم ژرفا بودن آن، وجود رودیست­های فراوان­تر موجب تولید بیشتر در مرکز میدان  شده است.