اثر کیتوزان در بیان ژن و فعالیت آنزیم‌های مؤثر در القای مقاومت به بلایت فوزاریومی خوشۀ گندم

نویسندگان

1 استادیار بیماری‌شناسی گیاهی، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه زابل و پژوهشکدۀ زیست‌فناوری کشاورزی دانشگاه زابل

2 دانشجوی کارشناسی ارشد بیماری‌شناسی گیاهی، گیاه‌پزشکی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه زابل

doi
10.22059/ijpps.2015.57394
چکیده

در این تحقیق، نقش کیتوزان به عنوان یک محرک زیستی مکانیسم دفاعی در گندم آلوده به Fusarium graminearum عامل بلایت فوزاریومی خوشۀ گندم بررسی شد. به منظور بررسی بیان ژن‌های مرتبط با بیماری‌زایی و فعالیت آنزیمی، آزمایش گلخانه‌ای به‌صورت طرح فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار انجام گرفت. در این مطالعه محلول کیتوزان با غلظت‌های مختلف (0، 100، 200 و 500 میلی‌گرم در لیتر) به‌صورت اسپری برگی استفاده شد. گیاهان تیمارشده پس از 24 ساعت با سوسپانسیون اسپور قارچ (با غلظت 106 ماکروکنیدی در میلی‌لیتر) به روش تزریق خوشه، مایه‌زنی شده و تحت شرایط گلخانه نگهداری شدند. نمونه‌برداری در بازه‌های زمانی مختلف بعد از آلودگی انجام گرفت و سپس سطوح بیان برخی ژن‌های دخیل در مقاومت و فعالیت آنزیم‌های مرتبط بررسی شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها کاهش شدت بیماری را در گیاهان تیمارشده نسبت به گیاه شاهد نشان داد. همچنین افزایش معناداری در فعالیت آنزیم پراکسیداز و پلی فنل اکسیداز مشاهده شد. نتایج آنالیز مولکولی به روش qRT-PCR نشان از افزایش شایان توجه سطوح بیان mRNA ژن‌های بتا- 1 و 3 گلوکانازو اگزالات اکسیداز داشت. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که کیتوزان با القای مقاومت سیستمیک اکتسابی مقاومت گیاهان را علیه قارچ‌های بیماری‌زا تحت تأثیر قرار می‌دهد.