تأثیر قدرت موضوعات فعلی بر حالت نمایی افتراقی: شواهدی از گویش هورامی
نویسندگان
1 دانشیار دانشگاه بوعلی سینا
2 دانشجوی دکتری، دانشگاه بوعلی سینا
doi
چکیده
حـالتنمایی افتـراقی پدیدهای در نظام صرفی زبانهایی است که مشخّصۀ حالت را بهشکل آشکار و بهوسیلۀ وندهای تصریفی بر روی گروههای اسمی نمایش میدهند. این پدیده در زبانهای دارای نظام حالت مفعولی، به شکل حالتنمایی افتراقی سازۀ مفعول و در زبانهای واجد نظام کنایی، به شکل حالتنمایی افتراقی سازۀ فاعل است. این مقاله ضمن معرّفی و توصیف موارد فاعلنمایی و مفعولنمایی افتراقی در گویش هورامی، شرایط ظهور این پدیدهها را در ساختهای کنایی و مفعولیِ این گویش تبیین مینماید. در این راستا، با معرّفی قدرت موضوعات فعلی و نحوۀ محاسبۀ آن در ساختهای مفعولی و کنایی، نشان میدهیم که تفاوت در میزان قدرت موضوعات فعلی موجب پدیدآمدن حالتنمایی افتراقی در این گویش میشود؛ بدین معنا که تنها موضوعات فعلی قوی و برجسته میزبان پایانۀ صرفی حالتنما هستند. یافتههای پژوهش حاضر نشان میدهند که حالتنمایی آشکار در ساختهای مفعولیِ گویش هورامی برای بازشناسی روابط دستوری و در ساختهای کنایی این گویش جهت بازنمایی برجستگی کلامی سازۀ گیرندۀ تکواژ حالتنما به کار میرود.