تحمل و آنتی‌بیوز چهار رقم گوجه‌فرنگی به لاروهای کرم میوۀ گوجه‌فرنگی Helicoverpa armigera در شرایط گل‌خانه‌ای

نویسندگان

1 استادیار، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، دانشکدۀ کشاورزی، گروه گیاه‌پزشکی

2 دانشجوی دکتری گروه گیاه‌پزشکی دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تبریز

3 دانش‌آموختۀ کارشناسی ارشد حشره‌شناسی کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز

4 دانشیار، دانشگاه تبریز، دانشکدۀ کشاورزی، گروه گیاه‌پزشکی

5 استادیار، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی، ارومیه

doi
10.22059/ijpps.2014.53504
چکیده

کرم میوۀ گوجه‌فرنگی (Lep.: Noctuidae) Helicoverpa armigera Hubner از مهم‌ترین آفات گوجه‌فرنگی در ایران و جهان است که به طیف گسترده‌ای از گیاهان زراعی و علف‌های هرز حمله می‌کند. تفاوت بین گونه‌ها یا ارقام گیاهی می‌تواند در مدیریت انبوهی این آفت به‌کار رود. در این بررسی، آنتی‌بیوز و تحمل چهار رقم سوپربتا، سوپرلونا، سوپرچیف و کی‌جی‌ان 3 در برابر کرم میوۀ گوجه‌فرنگی در کنار شاهد مطالعه شد. در تیمار آلوده در مرحلۀ میوه‌دهی 10 لارو سن سوم آفت هم‌زمان رهاسازی شد. در نهایت تعداد میوه و میوۀ آلوده، وزن هر میوه، عملکرد هر بوته، به عنوان شاخص‌های تحمل و تعداد شفیرۀ زنده مانده، مدت نشو و نما از سن سوم لاروی تا شفیره و وزن شفیره به عنوان شاخص‌های آنتی‌بیوز اندازه‌گیری شدند. در رقم سوپرچیف تا حدودی تحمل به لارو کرم میوه دیده شد، منتها به دلیل عملکرد پایین، این رقم در نبود آفت قابل توصیه نیست. آلودگی بر وزن میوه‌ها و عملکرد بوته‌ها اثر گذاشت. در میان ارقام، سوپرلونا و سوپربتا بیشترین کاهش وزن را داشتند و رقم کم‌تحمل شناخته شدند. بااین‌حال، حتی در حضور آفت بیشترین عملکرد را داشتند. آنتی‌بیوز در بین ارقام دیده نشد. در مجموع، برتری قاطعی بین چهار رقم تحت بررسی از نظر مقاومت و تحمل در برابر آفت دیده نشد.