بررسی مقاومت ارقام مختلف آفتابگردان به بیماری پوسیدگی ذغالی در استان گلستان

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی‌ارشد، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

2 دانشجوی دکتری بیماری‌شناسی گیاهی، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد

3 دانشیار، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

4 عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان

5 دانشجوی کارشناسی‌ارشد، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکدة کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

doi
10.22059/ijpps.2014.52245
چکیده

یکی از مهم‌ترین بیماری‌های گیاه روغنی آفتابگردان در استان گلستان، پوسیدگی ذغالی است که توسط قارچ خاکزی Macrophomina phaseolina  ایجاد می‌شود. تاکنون راه‌حل قطعی و مؤثری جهت مبارزه با این بیماری یافت نشده است و تنها روش معقول و به‌صرفه، استفاده از ارقام مقاوم است. بر این اساس، میزان مقاومت هجده رقم مختلف متداول و توصیه‌شده برای منطقه، در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در برابر جدایه‌هایM.phaseolina ارزیابی شد. آنالیزهای آماری نتایج، نشان‌دهندة اختلاف معنادار ارقام آفتابگردان از نظر درصد بوته‌های آلوده به بیماری است. سایر صفات یادداشت‌‌شده (طول دورة رویش، قطر ساقه، قطر طبق، ارتفاع بوته، عملکرد دانه و وزن هزاردانه) نیز در سطح معناداری بین تیمارها تفاوت نشان داد. بر اساس نتایج این تحقیق، رقم R-244 و رقم Cms60/52XR-256 به ترتیب مقاوم‌ترین و حساس‌ترین رقم نسبت به بیماری پوسیدگی ذغالی معرفی شدند (به ترتیب با 25/0 و 5/8 درصد بوته‌های آلوده)، در حالی که بیشترین و کمترین عملکرد دانه به ترتیب در رقم پروگرس و رقم R-256 مشاهده شد.