فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کشت مخلوط گیاهان دارویی همراه با گیاهان علوفه­ای یک رویکرد برای بهبود سلامت دام است. در واقع، کشت مخلوط به‌دلیل عملکرد بهتر به‌دلیل جذب بیشتر منابع، کارایی بیشتر نسبت به سیستم­های تک‌کشتی مؤثرتر است. به‌منظور بررسی تأثیر منابع کودی و الگوهای کشت مخلوط بر صفات کیفی علوفه گیاه اسپرس (Onobrychis viciifolia Scop.) و رازیانه (Foeniculum vulgare Mill.)، آزمایشی به‌صورت کرت­های خردشده در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه شهرکرد در دو فصل زراعی 94-1393 و 95-1394 انجام گرفت. پنج منبع کودی ( 100 درصد دامی، 75 درصد دامی + 25 درصد شیمیایی، 50 درصد دامی + 50 درصد شیمیایی، 25 درصد دامی + 75 درصد شیمیایی و 100 درصد شیمیایی) به‌عنوان کرت­های اصلی و کشت خالص رازیانه (F)، کشت خالص اسپرس (S) و همچنین سه نسبت مخلوط این گیاه (75 درصد رازیانه + 25 درصد اسپرس، 50 درصد رازیانه + 50 درصد اسپرس و 25 درصد رازیانه + 75 درصد اسپرس) به‌عنوان کرت­های فرعی بود. صفات مورد مطالعه در این آزمایش درصد پروتئین و فیبر خام، کربوهیدرات محلول در آب، خاکستر، قابلیت هضم ماده خشک، درصد دیواره سلولی و درصد دیواره سلولی عاری از همی‌سلولز و انرژی متابولیسمی بودند. نتایج نشان داد بالاترین درصد پروتئین خام در سال اول مربوط به تک‌کشتی رازیانه (6/20 درصد) و نسبت­های بالاتر کود شیمیایی (7/18 درصد)، و در سال دوم مربوط به کشت و کود تلفیقی به‌ترتیب با 3/23 و 4/23 درصد بود. بالاترین ماده خشک قابل هضم مربوط به تک‌کشتی اسپرس با دریافت کود تلفیقی با 1/87 درصد به‌دست آمد و نسبت به کشت خالص رازیانه 22 درصد افزایش در این سطح تیمار کودی داشت. درصد فیبر خام و دیواره سلولی عاری از همی‌سلولز در نسبت­های بالاتر اسپرس کاهش یافتند. انرژی متابولیسمی در سال اول تحت کود شیمیایی و در سال دوم تحت کود دامی، و همچنین درصد خاکستر کل تحت کود دامی و هر دو در الگوی تک‌کشتی رازیانه بالاتر بودند. بنابراین، ما سیستم کشت مخلوط 50 درصد رازیانه + 50 درصد اسپرس تحت منبع کودی 50 درصد کود دامی + 50 درصد کود شیمیایی نیتروژن را پیشنهاد می‏کنیم.