فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در دهه‌های اخیر حفر چاه­های ژرف و نیمه‌ژرف به‌تدریج جایگزین قنات­ها شد که در کنار مزیت­های نسبی، با آثار زیست‌محیطی فراوانی مانند افت سطح آب زیرزمینی و ایجاد فرونشست برای بیشتر مناطق بهره‌برداری همراه است. به تازگی مطالعاتی به‌منظور جایگزینی سدهای زیرزمینی به‌جای سدهای متوسط و کوچک برای ذخیره‌سازی و استفاده بهینه از آب و کاهش اثرات زیست‌محیطی صورت گرفته است. مکان‌یابی سدهای زیرزمینی، فرایند کاملا"پیچیده­ای است و عوامل زمین­شناسی، زمین‌ریخت‌شناسی و آب‌شناسی نقش تعیین­کننده­ای دارند. تعیین نقش و اهمیت متغیرهای مورد اشاره مبتنی بر نظرات گروه­های کارشناسی است و معمولا" این اهمیت در قالب متغیرهای زبانی بیان می‌شود. فرایند تحلیل سلسله مراتبی، امکان استفاده از متغیرهای زبانی در کنار متغیرهای کمی را دارد و اساسا" مبتنی بر نظرات کارشناسی است. در سال­های اخیر به منظور افزایش قابلیت روش AHP، این روش با روش فازی پیاده‌سازی شده و در قالب الگوریتم Fuzzy-AHP ارائه شده است. در این نوشتار،  از دو روش AHP و Fuzzy-AHP در تعیین مناطق مناسب برای سدهای زیرزمینی استفاده شد. برای پیاده­سازی روش Fuzzy-AHP  از روش باکلی و بونیسون استفاده شد و برای غیرفازی کردن مقادیر مطلوبیت فازی  ، روش yager  به‌کار‌گرفته شد. از مجموع 56 نقطه خروجی زیرحوضه­ها در روش AHP  26 نقطه و در روش FUZZY-AHP 15 نقطه با مناطق مناسب و قابل­دسترس، همپوشانی داشتند.  نتایج نشان داد که روش Fuzzy-AHP  انعطاف­پذیری بیشتر و قابلیت بالاتری در تعیین مناطق مناسب سد دارد.