پایا، هیبرید جدید ذرت با مقاومت نسبی به بیماری سیاهک و عملکرد دانه و علوفه مناسب

نویسندگان
umukoro a. blessing ID 1
khodaverdi elham ID 2
daniel umeri r. ID 3
ghiasifar monireh ID 4
more bhausaheb parashuram ID 5
hosseinnejad tayebeh ID 6
ahangar akram ID 7
takhvar azra ID 8
ahmadkhaniha reza ID 9
mahdavipour marzieh ID 10
khatib saloua ID 11
harnafi hicham ID 12
johari sahar ID 13
mosala nejad zahra ID 14
jamebozorgi ali asghar ID 15
tanaka f. ID 16
shakeri hassan ID 17
al helli a. h. ID 18
shided ahmed gaber ID 19
امیریان رضا ID 20
goswami jayanta ID 21
همراهی نعمت الله ID 22
وامق مصطفی ID 23

1

2

3

4 دانشگاه الزهرا

5

6

7

8 دانشگاه علوم پزشکی تهران

9 دانشگاه تهران

10 دانشگاه علوم پزشکی تهران

11

12

13 دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی

14 دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی

15 دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

16

17 دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی

18

19

20 دانشگاه گیلان

21

22 دانشگاه آزاد اسلامی

23

doi
10.22092/rafhc.2023.351727.1260
چکیده

هیبرید ذرت سینگل کراس پایا حاصل تلاقی K47/2-2-1-2-2-1-1-1×K18 می ‏باشد. این رقم در آزمایش مقایسه عملکرد مقدماتی سال 1392 در چهار منطقه با عملکرد دانه 11/47 تن در هکتار، در آزمایش نیمه‌نهایی سال1393در هفت منطقه با میانگین عملکرد دانه 10/58 تن در هکتار، در آزمایش نهایی سال‏های 1394و 1395 در13 منطقه با میانگین عملکرد دانه 10/96 تن در هکتار و در آزمایش نهایی سال‏ های 1396 و 1397 در10 منطقه، با میانگین عملکرد دانه11/33 تن در هکتار برتری خود را در مقایسه با شاهد سینگل کراس 704 به ‏ترتیب با میانگین عملکرد دانه 9/34، 9/46، 10/72و 11/04  تن در هکتار در آزمایش‏ های مقایسه عملکرد مقدماتی، نیمه‌نهایی، نهایی سال‏ های 1394و 1395و نهایی سال‏ های 1396 و 1397 نشان داد. در آزمایشات تحقیقی- ترویجی در هشت منطقه، هیبرید جدید با متوسط عملکرد دانه 9/98 تن درهکتار، در مقایسه با رقم شاهد 704 با عملکرد دانه8/50 تن درهکتار، 17/41 درصد افزایش عملکرد دانه نسبت به رقم شاهد نشان داد. نتایج آزمایش نهایی مقایسه عملکردعلوفه طی سال‌های 1396 و 1397 در پنج منطقه نشان داد که هیبرید پایا با بالاترین میانگین عملکرد علوفه ‏تر با 80/1 تن درهکتار، نسبت به رقم شاهد 704 با میانگین تولید 75/9 تن درهکتار برتری داشت. ارزش نسبی علوفه( RFV ) در هیبرید پایا (250/7) به مراتب بیشتر از هیبرید شاهد 704 (179/5) بود. در آزمایش‏ های تحقیقی- ترویجی انجام شده در سال 1396 در مناطق کرمانشاه، روانسر و مرودشت، هیبرید پایا با عملکرد علوفه‏ تر 93/85 تن درهکتار نسبت به رقم شاهد 704 با عملکرد علوفه 75/87 تن در هکتار، به میزان2613 درصد برتری داشت. هیبرید جدید در مقایسه با هیبرید 704، از نظر عملکرد، پایداری و همچنین سرعت کاهش رطوبت دانه بعد از رسیدگی فیزیولوژیکی برتری داشت و مهم‌ترین مزیت آن مقاومت نسبی به بیماری سیاهک و آلودگی کمتر آن در مقایسه با هیبرید حساس 704 بود. همچنین واکنش هیبرید جدید پایا و شاهد 704 به بیماری پوسیدگی فوزاریومی بلال نیمه مقاوم می ‏باشد. به طورکلی هیبرید پایا مناسب کشت برای مناطق کرج، شیراز، مشهد، کرمانشاه، مغان، میاندوآب، دزفول، ارزوئیه کرمان و جیرفت می‏ باشد.

کلیدواژه‌ها
پوسیدگی فوزاریومی, رطوبــت دانه, سیاهک معمولی, سینگل کراس