فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مسئله چارچوب یکی از مسائل فلسفی است که اولین بار در حوزه هوش مصنوعی تعریف شد. این مسئله، در خاستگاه اولیه خود، وجهی منطقی داشت و شامل این پرسش بود که چگونه ممکن است با استفاده از منطق ریاضی قواعدی بنویسیم که اثرات عملی را توصیف کند آن‌هم بدون آنکه لازم باشد تعداد زیادی از قواعد دیگر بنویسیم که توصیف‌کننده اثرات غیر مرتبط آن عمل هستند؟ در سال­های بعد فلاسفه­ای مثل دنت و فودور، وجوه معرفتی و متافیزیکی­ای که این مسئله دارد را بررسی کردند و این مسئله تبدیل به پرسش­هایی از نحوه کارکرد ذهن آدمی شد. در این میان برخی فلاسفه مثل دریفوس، بر این باور بودند که پیش­فرض­های نادرستی که در سنت هوش مصنوعی کلاسیک وجود دارد موجب پیش آمدن چنین مسئله­ای شده است. خوانش­های مختلف مسئله چارچوب آن‌هم از وجوه مختلف باعث شد این مسئله، از زوایای مختلف و در زمینه­های متفاوت قابل ردگیری باشد. در این مقاله ضمن بررسی وجوه مختلف مسئله چارچوب، نشان خواهیم داد که خوانشی از مسئله چارچوب و پرسشی که این مسئله طرح می­کند در ادبیات موضوع چگونگی دسترسی به پیش­زمینه­شناختی­مان در فهم چیزها، قابلیت کاربرد دارد و می­توان در پرتو آن دو حوزه متفاوت فلسفی را به یکدیگر مرتبط دانست.