مطالعه تطبیقی صحت خریدوفروش کودک ممیز در فقه مقارن و حقوق ایران

نویسندگان

1 استاد تمام گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه تهران(پردیس فارابی قم)

2 دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکدگان‌ فارابی دانشگاه تهران

doi
10.22091/rcjl.2023.9094.1015
چکیده

خریدوفروش کودک ممیز، به‌منزله تصرف مالی که مبتنی بر قصد و اختیار است، باعث چالش میان فقهای اسلامی و حقوق‌دانان ایرانی شده است. بررسی و ارزیابی دیدگاه‌های قابل‌طرح در مسأله صحت و بطلان خریدوفروش کودک ممیز و دست‌یابی به دیدگاهی شایسته، هدف این پژوهش است. پژوهش حاضر، توصیفی-‌تحلیلی و با استفاده از ابزار کتابخانه‌ای انجام شده است. مشهور ‌‌فقهای امامیه و شافعی‌ها، خریدوفروش کودک را باطل دانسته و در مقابل، برخی باوجود رشد کودک یا کم‌ارزش بودن مورد معامله، قائل به صحت شده‌اند. در دیدگاه میانه‌ای، دادوستد کودک ممیز به‌طور مطلق باطل دانسته نشده، بلکه در صورت وجود اجازه ولی معتبر است که برخی از فقهای امامیه و مذاهب اهل سنت آن را پذیرفته‌اند. برخی از حقوق‌دانان نیز به این دیدگاه میانه فقها متمایل شدند و بر اساس آن از ماده 1211 ق. م. استظهار نمودند. برآیند پژوهش حاضر این است که علاوه بر اذن ولی کودک ممیز، به رشد وی نیز باید توجه شود.