فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شناسه دیجیتال (DOR): 98.1000/1735-0905.1398.36.171.99.1.1601.158 یکی از گونه‌های رز انحصاری در ایران Rosa foetida Herrm. است که به نسترن زرد ایرانی معروف است. منطقه اصلی رشد این گیاه نواحی غرب ایران به‌ویژه کردستان است. این گیاه برای درمان بیماری‌های کلیوی و به‌عنوان منبع ویتامین C کاربرد دارد. هدف این تحقیق بررسی قابلیت مهار رادیکال آزاد، تعیین میزان ترکیب‌های فنلی و خاصیت ضد میکروبی عصاره‌های آبی و اتانولی گل‌های نسترن زرد می‌باشد. فعالیت آنتی‌اکسیدانی عصاره آبی و اتانولی عصاره نسترن زرد با آزمون مهار رادیکال آزاد ABTS و ترکیب‌های فنلی کل با روش فولین‌سیوکالتو بررسی شد. برای تعیین حداقل غلظت بازدارندگی (MIC) از روش رقت‌سازی استفاده شد. نتایج حاصل نشان داد بین درصد مهار رادیکال آزاد و غلظت عصاره آبی و اتانولی، ارتباط مثبت و معنی‌داری وجود دارد (0.05>P). در محدوده غلظت‌های 0.391 تا 12.5 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر عصاره آبی خاصیت آنتی‌اکسیدانی بیشتری نسبت به عصاره اتانولی داشت (0.05>P). غلظتی از عصاره‌ها که قادر به مهار 50% از رادیکال‌های‌ آزاد (IC50) باشد، در عصاره آبی (217.069 میکرو‌مول) و عصاره اتانولی (223.116 میکرو‌مول) تعیین شد. نتایج آزمون محتوای ترکیب‌های فنلی کل در عصاره آبی و اتانولی، ارتباط مثبت و معنی‌داری را بین غلظت عصاره و محتوای ترکیب‌های فنلی نشان داد و عصاره آبی حاوی ترکیب‌های فنلی بیشتری نسبت به عصاره اتانولی بود (0.05>P). بیشترین اثر ضدمیکروبی عصاره آبی در برابر استافیلوکوکوس اورئوس مشاهده شد و در عصاره اتانولی بیشترین خاصیت ضدمیکروبی و کمترین غلظت مهارکنندگی رشد بر باکتری‌های استافیلوکوکوس اورئوس و سالمونلا انتریکا مشاهده گردید (0.05>P). با توجه به خواص آنتی‌اکسیدانی و ضد‌میکروبی مطلوب این گیاه، استفاده از عصاره آن به‌عنوان یک افزودنی طبیعی در صنایع غذایی توصیه می‌شود.