فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیدهوقتی از سنت تاریخ‌ادبیات‌نگاری فارسی سخن به میان می‌آید، غالباً نظرها معطوف می‌شود به ترجمة کتاب‌های تاریخ ادبیاتی اروپاییان که رویکردها، روش‌ها و تمهیدات نوینی را در اختیار مورخان ادبی فارسی‌زبان قرار دادند. بنابراین، اولاً کتاب و ثانیاً ترجمه دو متغیر اصلی در انتقال میراث مغرب‌زمین به قلمرو زبان فارسی قلمداد می‌شود. حال آن‌که اولاً خیلی زودتر از آن که ترجمة کتاب‌ها چشم مورخان ادبی را به روی جهان‌های تازه بگشاید، مقالات مطبوعاتی این نقش مهم را بر عهده گرفتند و ثانیاً کوشندگان این حوزه در سه خانوادة ژانری ترجمه، تألیف و ترجمه – تألیف فعالیت می‌کردند. در این میان روزنامه کاوه به اعتبار مشارکت و مساهمت نویسندگانی مثل محمد قزوینی، سید حسن تقی زاده، ابراهیم پور داوود، ادوارد براون، کریستن سن و دیگران بیش از دیگر مطبوعاتی بودند که به این بحث می پرداختند. پرسش اصلی مقاله در همین نقطه شکل می‌گیرد: سهم مقالات تاریخ‌ابیاتی که در روزنامة کاوه منتشر می‌شد، چه نقشی در انتقال میراث غربی داشت و چگونه؟ پرسش‌های دیگری نظیر این‌که کدام چهره‌ها اثرگذارتر بودند و نسبت آثار این‌ها با گفتمان‌های مسلط جامعة آن روزگار چگونه بود؟