فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

روی و مس از عناصر غذایی ضروری کم‌مصرف گیاه و در غلظت‌های زیاد، عاملی تنش‌زا برای گیاهان و محدودکنندة رشد و جذب سایر عناصر غذایی‌ به‌شمار می‌روند. هدف این پژوهش، بررسی جذب عناصر کم‌مصرف (مس، روی، آهن و منگنز) و پرمصرف (فسفر و پتاسیم) در گیاه دارویی بالنگوی شهری در خاک دچار کمبود، کفایت و بیش‌بود عناصر مس و روی است. تیمارها شامل سه سطح مس (صفر، 5 و 25 میلی‌گرم مس در کیلوگرم از منبع سولفات مس) و سه سطح روی (صفر، 10 و 50 میلی‌گرم روی در کیلوگرم خاک از منبع سولفات روی) به همراه ترکیبی از تمام سطوح فوق (در مجموع 9 تیمار) بود. نتایج نشان داد که تمام تیمارهای اعمال‌شده موجب اثر مثبت بر جذب مس و روی ریشه شد؛ اما در اندام هوایی، مس و روی در غلظت‌های پایین (به ترتیب 5 و 10 میلی‌گرم بر کیلوگرم خاک) و بالا (به ترتیب 25 و 50 میلی‌گرم بر کیلوگرم خاک) به ترتیب اثر مثبت و منفی بر جذب همدیگر داشتند. اثر منفی سطوح بالای روی بر جذب مس اندام هوایی بیش از سطوح بالای مس بر جذب روی اندام‌ هوایی بود. میزان جذب پتاسیم ریشه و اندام‌ هوایی نیز به غیر از سطوح بالای مس و تیمارهای ترکیبی روی با سطوح بالای مس افزایش داشت. این نتایج هشداری سودمند در استفادة کنترل‌شده از مس و روی در کشت‌وکار گیاه دارویی بالنگوی شهری است.