اثر مدیریتهای مختلف خاکورزی بر کیفیت علوفه و دانه ذرت (Zea mays L.) تحت تأثیر منابع مختلف کودهای آلی و شیمیایی
نویسندگان
1 گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران
2 گروه تحقیقات علوم زراعی و باغی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی سیستان، سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی، زابل، ایران
3 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران
4 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران
doi
10.22067/jag.v10i2.59988چکیده
در راستای توسعه کشاورزی پایدار، این آزمایش بهصورت کرتهای یک بار خرد شده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی سیستان طی دو سال زراعی 1392 و 1393 اجرا گردید. تیمارهای آزمایش شامل خاکورزی بهعنوان عامل اصلی در دو سیستم متداول ( شخم و مخلوط کردن کود با خاک) و بیخاکورزی (باقی گذاشتن بقایای کود سبز بر سطح خاک و کشت مستقیم ذرت (Zea mays L.) و منابع کود: T0: شاهد (بدون مصرف کود)،T1: کود سبز جو (Hordeum vulgare L.) بدون مصرف کود دامی و شیمیایی، T2: کود سبز با مصرف کامل کود شیمیایی توصیه شده (NPK) به جو شامل اوره، سوپر فسفات تریپل و سولفات پتاسیم بهترتیب بهمیزان 165، 90 و 75 کیلوگرم در هکتار، T3: کود سبز با دو سوم کود شیمیایی به جو و یک سوم باقی مانده به ذرت،T4 : کود سبز با یک سوم کود شیمیایی به جو و دو سوم باقی مانده به ذرت،T5 : کود سبز جو با مخلوط نصف کود دامی و شیمیایی و T6: کود سبز با 40 تن کود دامی به عنوان عامل فرعی بودند. زمان برگرداندن جو به خاک مرحله خوشهدهی بود. نتایج نشان داد که اختلاط کود با خاک در مقایسه با بیخاکورزی منجر به افزایش عملکرد دانه، علوفهتر و خشک، میزان نیتروژن، پتاسیم، فسفر و خاکستر دانه و کاهش درصد الیاف نامحلول در شوینده خنثی (NDF)گردید. منابع کود آلی و شیمیایی باعث افزایش معنیدار عملکرد دانه، علوفهتر و خشک، میزان نیتروژن، پتاسیم، فسفر، روی و خاکستر دانه شدند، ولی بر درصد NDF روند کاهشی نشان دادند. برهمکنش سال در خاکورزی در منبع کود نشان داد که بیشترین عملکرد دانه، علوفهتر و خشک در سال دوم در سیستم اختلاط کود با خاک و در منبع کود سبز جو با مخلوط نصف کود دامی و شیمیایی با میانگین عملکرد دانه و علوفهتر بهترتیب برابر 400/9 و 151/110 تن در هکتار حاصل شد. بر اساس نتایج مخلوط کود سبز با نصف کود دامی و شیمیایی همراه با اختلاط کود با خاک برای تولید کمی و کیفی دانه و علوفه ذرت مناسب می باشد.