چینخوردگی فعال ناشی از جنبش جوان سامانه گسل درونه
نویسندگان
1 سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران.
2 سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران.
3 دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی کرمان، کرمان، ایران
4 سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران.
doi
10.22071/gsj.2010.55344چکیده
سامانه گسل درونه با سازوکار راستالغز چپبر همراه با مؤلفه شیب لغز معکوس در شمال خرد قاره ایران مرکزی قرار دارد و با توجه به هندسه خمیده آن میتوان آن را به 3 بخش خاوری، میانی و باختری تقسیم کرد. بخش میانی گسل از شهرستان تربت حیدریه در خاور تا روستای انابد در باختر کشیده شده است و در تمام طول خود از میان نهشتههای سست و جدا از هم آبرفتی کواترنری میگذرد. سامانه گسل درونه در این ناحیه از پارههای متعددی تشکیل شده است. هندسه خم و فراگامراست پله گسل در سطح و جنبش راستالغز چپبر آن سبب شده است تا در این نواحی ترافشارش محلی ایجاد شده و چینخوردگیهای بسیار جوانی دیده میشود. هسته این چینخوردگیها بیشتر مارن، سنگماسه و سنگ فورش نئوژن و یالها از نهشتههای سست گراولی پلیستوسن تشکیل شدهاند. چینهای یاد شده طی دو سازوکار متفاوت شکل گرفتهاند: دسته نخست طاقدیسهای شکل گرفته در خم راستپله سامانه گسل درونهاند در حالی که دسته دوم پشتههای فشاری محصور بین شاخههای موازی و همپوشان گسل هستند. برآورد نرخ نسبی فرایش بر روی چینهای یاد شده نشان میدهد که مناطق با بیشترین فرایش همراه است با بیشترین رویداد زمینلرزه بر روی سامانه گسل درونه.
