ترکیب‌های شیمیایی و فعالیت ضد‌قارچی اسانس میخک‌هندی (Syzygium aromaticum L.)

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای بیماری‌شناسی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

2 دانشیار، گروه گیاه‎پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران

doi
10.22092/ijmapr.2017.108235.1879
چکیده

هدف از این پژوهش، مطالعه فعالیت ضدقارچی گل میخک‌هندی (Syzygium aromaticum L.)، علیه سه پاتوژنAlternaria alternate، Botrytis cinerea و Fusarium solani جدا شده از میوه‎های گوجه‌فرنگی، گیلاس و سیب‌زمینی با اضافه کردن قارچ به محیط کشت آنها و همچنین شناسایی خاصیت ضد قارچی این اسانس به‌عنوان نگهدارنده مواد غذایی در برابر این پاتوژن‏ها می‎باشد. اسانس گیاه با استفاده از دستگاه کلونجر استخراج شد و شناسایی و میزان این اسانس با استفاده از دو روش گاز کروماتوگرافی جرمی و گاز کروماتوگرافی انجام شد. مهمترین ترکیب‌های موجود در اسانس میخک‌هندی به‌ترتیب اوژنول (09/87%)، اوژنول استات (71/9%)، آرومادندرن (67/0%) و کاویکول (3/0%) بود. این اسانس بیشترین درصد بازدارندگی از رشد را روی قارچ B. cinerea داشت. به‌نحوی که در غلظت 200 میکرو‌لیتر در لیتر، به‌طور میانگین 97% از رشد این قارچ جلوگیری کرد. ولی درصد بازدارندگی از رشد در همین غلظت‎ روی قارچ A. alternata و F. solani به‌طور میانگین به‌ترتیب 87% و 84% بود. غلظت 500 و 1000 میکرو‌لیتر در لیتر اسانس بیش از 95% و 100% از رشد هر سه قارچ جلوگیری کرد. بهترین غلظت اسانس در جلوگیری از رشد قارچ‎ها روی بافت میوه‎ها برای قارچ B. cinerea در غلظت 200 و برای دو قارچ دیگر در غلظت 1000 میکرو‌لیتر در لیتر بود. خاصیت قارچ‌کشی اسانس میخک در اثر ترکیب‌های فنولی موجود در آن مثل اوژنول است. در نتیجه ما نشان دادیم که اسانس Syzygium aromaticum به‌طور مؤثری علیه بیماری‌های پس از برداشت کاربرد دارد و از خاصیت ضد‌عفونی‌کننده آن می‎توان در بخش بیماری‌شناسی گیاهان استفاده کرد.