تحلیل اثرات زیستمحیطی پذیرش محصولات کشاورزی ارگانیک در شهرستان تبریز
نویسندگان
1 گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده برنامهریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
2 دانشآموخته رشته جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده برنامهریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
doi
10.22126/ges.2024.11365.2798چکیده
انسان، امروزه وارد عصری شده است که در آن شیوه تولید محصولات و تأثیر آن بر کره زمین و سلامتی انسان، از اهمیت بالایی برخوردار است. آسیبهای محیط زیستی، علاوه بر آنکه موجب کاهش فعالیتهای زراعی و غیرزراعی میشود، سلامتی انسان را نیز به خطر خواهد انداخت. باتوجهبه اهمیت حفظ محیطزیست و سلامت انسان، پژوهش حاضر باهدف تحلیل اثرات زیستمحیطی پذیرش محصولات کشاورزی ارگانیک از دیدگاه تولیدکنندگان و مصرفکنندگان این محصولات در شهرستان تبریز انجام شده است. جامعه آماری پژوهش را تولیدکنندگان و مصرفکنندگان این محصولات در سطح شهرستان تشکیل میدهد. جامعه تولیدکنندگان در سطح شهرستان 28 نفر میباشدکه به صورت تمامشماری مطالعه شدند. در جامعه مصرفکنندگان، حجم نمونه 384 نفر برآورد گردید، ولی برای دستیابی به نتایج بهتر 391 پرسشنامه تکمیل شد. جهت تحلیل دادهها از مدلسازی معادلات ساختاری در نرم افزار SMART PLS و آزمونهای T تک نمونهای و فریدمن بهره گرفته شد. نتایج ارزیابی اولیه مدل اندازهگیری، گویای مناسب بودن مدل است. نتایج مدل ساختاری بیانگر وجود رابطه ساختاری معنیدار میان بهبود ساختاری و حاصلخیری خاک، کاهش آلودگی و هدر رفت آب، بهبود و کاهش آلودگی هوا، تقویت تنوع زراعی و زیستی، کنترل و جایگزینی کود و سموم شیمیایی با کودهای آلی و بیولوژیک و دانش زیست محیطی وجود دارد. بر اساس نتایج، کشاورزی ارگانیک با روشهای مانند استفاده از بقایای گیاهان به عنوان کود سبز، حفظ خاک، کاهش آلودگی و ...موجب افزایش حاصلخیزی خاک و عدم فرسایش آن شده و با تولید محصولات کشاورزی با کمیت و کیفیت بالا، آسیبرسانی به محیط زیست کاهش مییابد.