نیمکت‌های لغزنده: بررسی عوامل مؤثر بر تغییرات پیاپی سرمربیان لیگ برتر فوتبال ایران در دو سطح خرد و کلان

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی گیلان

2 دانشگاه آزاد اسلامی

3

doi
10.22089/smrj.2025.17010.4047
چکیده

این پژوهش با هدف بررسی عوامل مؤثر بر تغییر سرمربیان لیگ برتر فوتبال ایران در دو سطح خرد و کلان انجام شد. پژوهش حاضر به‌ترتیب از نظر نوع، روش و هدف، توصیفی-پیمایشی، میدانی و کاربردی بود. جامعه آماری آن همه صاحب‌نظران ورزشی (مدیران، مربیان، بازیکنان حرفه‌ای، داوران، تیم پزشکی و اصحاب رسانه) بودند و روش نمونه‌گیری از نوع غیرتصادفی و دردسترس بود. حجم نمونه معادل حداقل 60 نفر، طبق قاعده اول بارکلای و همکاران (1996) برابر با حاصل‌ضرب 10 در بیشترین گویه مربوط به بعد رسانه بود که درنهایت با 203 پرسش‌نامه انجام شد. ابزار پژوهش پرسشنامه محقق‌ساخته تنظیم‌شده با طیف پنج‌ارزشی لیکرت بود. برای بررسی روایی از نظرهای اساتید (چهار نفر) و دانشجویان دکتری (چهار نفر) و مربیان و بازیکنان (چهار نفر) استفاده شد و پرسشنامه نهایی در 9 بعد و 38 گویه تدوین شد. برای سنجش پایایی در یک مطالعه مقدماتی، پرسشنامه در اختیار 30 نفر از اعضای جامعه آماری قرار گرفت و پایایی آن از طریق محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (7/0< α ) تأیید شد. نتایج نشان داد، بین عوامل مؤثر بر تغییر سرمربیان در سطح خرد، بعد دلالان و در سطح کلان بعد سیاست‌ها در اولویت بودند. همچنین از دیدگاه صاحب‌نظران، دو بعد مدیران ورزشی و دلالان از اولویت بیشتری برخوردار بودند. فعالیت دلالان به طور کامل ‌حذف‌شدنی نیست، اما با تأثیر بر نقل ‌و انتقالات، تغییرات سرمربیان و بهبود قراردادها، نقش کلیدی ایفا می‌کند. آن‌ها با تحریک هواداران، جذب سرمایه‌گذاران و ارتقای کیفیت تیم‌ها به پویایی و پایداری باشگاه‌ها کمک می‌کنند.