استفاده از مدل اجماعی تغییر اقلیم جهت پیش بینی و نحوه پایداری سس ماهی لب پهن (Luciobarbus barbulus, Heckel, 1847) در اکوسیستم های تحت پراکنش آن

نویسندگان

1 گروه محیط زیست- زیستگاه‌ها و تنوع زیستی، پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 گروه محیط زیست- زیستگاه‌ها و تنوع زیستی، پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

3 گروه محیط زیست- زیستگاه‌ها و تنوع زیستی، پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.22126/ges.2024.10925.2772
چکیده

تغییرات‎اقلیمی، به طور گسترده به‌عنوان یکی از مهم‌ترین تهدیدات جهانی در دهه‌های اخیر شناخته می‌شود که به طور قابل‌توجهی بر تنوع زیستی و اکوسیستم‌های طبیعی در سراسر سیاره تأثیر گذاشته است. استفاده از ابزارهای پیش‌بینی مناسب می‌تواند به مدیران حفاظت در تلاش‌هایشان برای حفاظت و حفظ تنوع زیستی کمک زیادی کند. در مطالعه حاضر، اثرات تغییراقلیم بر گسترش و نحوه پراکنش گونه سس ماهی لب پهن (Luciobarbus barbulus, Heckel, 1847) با استفاده از یک مدل تلفیقی توسط بسته Biomod2 با شش الگوریتم مختلف برای زمان حال و همچنین تحت دو سری زمانی 2070 و2090 با دو مدل خوش‌بینانه (SSP1-2.6) و بدبینانه (SSP5-8.5) برای زمان آینده انجام گردید. در مجموع از هشت متغیر اقلیمی، متغیر توپوگرافی و متغییر انسانی برای ساخت مدل استفاده شد. با توجه به نتایج به‎دست آمده، عملکرد پیش‌بینی مدل بر اساس دو پارامتر AUC و TSS از محدوده خیلی خوب تا عالی87/0≤ بود. همچنین طبق پیش‌بینی مدل، مهم‎ترین عوامل تاثیر گذار بر پراکنش گونه سس ماهی لب پهن، متغیرهای درجه حرارت سالیانه (Bio 1)، مجموع بارندگی سالانه (Bio 12) و میانگین گرم‎ترین فصل سال (Bio 10) بودند. به‌طور نگران کننده ای، این مدل ها، کاهش در محدوده پراکنش گونه ها را در هر دو سناریو خوش‎بینانه و بدبینانه برای سال های 2070 و 2090 پیش بینی می‎کنند. در نتیجه، برای مدیران و تصمیم گیرندگان در زمینه حفاظت از تنوع زیستی ضروری است که تأثیرات ناشی از تنوع زیستی را شناسایی و رسیدگی کنند. شناسایی تغییرات اقلیمی و اجرای اقدامات موثر برای حفاظت از این گونه ارزشمند برای تضمین بقای آن در محیطی که به سرعت در حال تغییر است ضروری خواهد بود.