اثر عصاره گیاه تلخ‌بیان (Sophora alopecuroides L.) بر مهار پمپ AcrAB–TolC در باکتری E. coli

نویسندگان

1 استادیار، گروه ژنتیک، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهرکرد، ایران

2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه ژنتیک، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهرکرد، ایران

doi
10.22092/ijmapr.2016.107995
چکیده

باکتری‌‌های گرم منفی مقاوم چند دارویی، عفونت‌های واقعاً غیرقابل درمان را سبب می‌شوند. پمپ‌های انتشار به خارج نقش کلیدی در ایجاد مقاومت دارویی در باکتری‌ها دارند. AcrAB-TolC شناخته‌شده‌‌ترین پمپ انتشار به خارج است که اهمیتی برجسته در ایجاد فنوتیپ مقاوم چند دارویی در باکتری E. coli دارد. مهار این پمپ‌ راهکاری برای مقابله با مقاومت دارویی است. هدف این پژوهش بررسی اثر عصاره گیاه تلخ‌بیان (Sophora alopecuroides L.) بر مهار پمپ AcrAB-TolC در موتان‌های E. coli بوده ‌است. عصاره حاوی آلکالوئیدهای تام برای سنجش حداقل غلظت مهاری (MIC) به‌صورت تنها و ترکیب با سیپروفلوکساسین استفاده شد. موتان‌های مقاوم با غلظت کمتر از MIC عصاره، در دوره‌های زمانی مختلف پیش‌تیمار شده و بعد MIC سیپروفلوکساسین تعیین شد. بیان ژن acrA در موتان‌های تیمار شده و نشده با عصاره در حضور و عدم حضور سیپروفلوکساسین با تکنیک PCR زمان واقعی سنجش شد. نتایج نشان داد که عصاره به تنهایی اثر ضدباکتریایی دارد و در غلظتی کمتر از MIC، در ترکیب با سیپروفلوکساسین، دارای اثر سینرژیستی است. همچنین در پیش‌تیمار 36 ساعته موجب کاهش MIC سیپروفلوکساسین شد. نتایج PCR زمان واقعی نشان داد که پیش‌تیمار با عصاره منجر به کاهش بیان ژن acrA شد. در نتیجه، عصاره گیاه در موتان‌های E. coli مقاوم چند دارویی، احتمالاً همانند یک مهارکننده پمپ عمل می‌کند. بنابراین جداسازی بهتر آلکالوئیدهای گیاه و بررسی اثرات آنها می‌تواند راهکاری را برای ساخت داروی جدید فراهم کند.