مؤلفههای ارزیابی اثربخشی عوامل مؤثر بر سکوت تحصیلی دانشآموزان دوره متوسطه : رویکرد تحلیل مضمون
نویسندگان
1 دکترای تخصصی روانشناسی تربیتی، گروه آموزش روانشناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان،تهران، ایران.
2 گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.
3 دکترا تخصصی زبان و ادبیات فارسی، گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.
4 دانشجو کارشناسی ارشد برنامه ریزی درسی، گروه علوم تربیتی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران.
5 کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.
doi
10.22111/jeps.2024.47294.5604چکیده
یکی از مبانی مهم در فرآیند تدریس و آموزش تعاملات آموزشی است که زمینه بهبود آموزش را فراهم میآورد، سکوت تحصیلی پدیدهای روانشناسی است که مانع تعامل و مشارکت فعال دانشآموزان در کلاس درس میشود. از این رو منجر به کاهش کارآیی تدریس در محیطهای آموزشی میشود. هدف پژوهش حاضر شناخت مؤلفههای مؤثر بر سکوت تحصیلی دانشآموزان مقطع متوسطه در محیطهای آموزشی است. روش پژوهش حاضر تحلیل مضمون است، جامعه موردمطالعه این پژوهش کلیه دستاندرکاران آموزش و ذینفعان در دوره متوسطه شهر زاهدان بودند. مشارکتکنندگان در پژوهش از طریق نمونهگیری هدفمند - ملاکمحور انتخاب شدند و فرآیند جمعآوری اطلاعات تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. مشارکتکنندگان در پژوهش شامل 15 نفر از معلمان دوره متوسطه 9 نفر از دانشآموزان بودند. ابزار گردآوری دادهها در این تحقیق، مصاحبه نیمه ساختاریافته است. جمعآوری دادهها با استفاده از نرمافزار مکس کیودا انجام گرفت. رویکرد تحلیل مضمون در این پژوهش، رویکرد شبکه مضامین بوده است. جهت بررسی اطمینانپذیری و اصالت یافته از معیارهای روش گوبا و لینکلن (1980) استفاده شد. تحلیل نتایج نشان دهنده چهار بُعد اصلی مؤثر بر سکوت کلاسی دانشآموزان شامل، عوامل فردی، عوامل آموزشی، عوامل ساختاری و عوامل فرهنگی است. با توجه به نتایج میتوان نتیجه گرفت سکوت تحصیلی دانشموزان به عوامل مختلفی وابسته است که نیازمند توجه است.
