انتخاب بهترین روش میان یابی برای پهنه بندی متوسّط دمای سالانۀ ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آبخیرداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی، ساری

2 دانشجوی دکتری آبخیزداری، دانشکدة علوم کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران

3 دانشیار مرتع و آبخیزداری، دانشگاه محقق اردبیلی

doi
چکیده

این پژوهش در پهنة ایران‌زمین به منظور بررسی انتخاب بهترین روش درون­یابی مکانی برای برآورد میزان متوسّط دمای سالانه انجام گردید. برای این منظور، از آمار دمای 180 ایستگاه سینوپتیک در سطح کشور استفاده شد و با استفاده از روش­های مختلف درون‌یابی قطعی IDW، GPI، LPI و RBF با توان و مدل‌های مختلف (اسپلاین نواری کاملاً منظّم، چندربعی معکوس، چندربعی، نواری با کشش و نواری با ضخامت کم) و روش­های درون‌یابی زمین­آماری کریجینگ و کوکریجینگ (با مدل­های دایره­ای، کروی، کروی چهار وجهی، پنج وجهی، نمایی، گوسین، درجه دوّم منطقی، اثر قطعه­ای، K-bessel، J-bessel و ثابت) به بررسی الگوی توزیع مکانی متوسّط دمای سالانه در سطح ایران و شناخت مناسب‌ترین روش میان­یابی در کشور پرداخته شد. با استفاده از روش ارزیابی متقابل و استفاده از شاخص‌های RMSE، MBE، MAPE و r مناسب‌ترین روش میان‌یابی انتخاب شد. در نهایت با استفاده از روش‌های مناسب‌تر، نقشه­های متوسّط دمای سالانه در محیط GIS تهیّه گردید. نتایج نشان داد برای پهنه‌بندی متوسّط دمای سالانه در ایران، روش RBF با مدل چندربعی نسبت به سایر مدل­ها دارای کمترین مقدار RMSE و بیشترین مقدار همبستگی است.