انتخاب بهترین روش میان یابی برای پهنه بندی متوسّط دمای سالانۀ ایران
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری آبخیرداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی، ساری
2 دانشجوی دکتری آبخیزداری، دانشکدة علوم کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران
3 دانشیار مرتع و آبخیزداری، دانشگاه محقق اردبیلی
doi
چکیده
این پژوهش در پهنة ایرانزمین به منظور بررسی انتخاب بهترین روش درونیابی مکانی برای برآورد میزان متوسّط دمای سالانه انجام گردید. برای این منظور، از آمار دمای 180 ایستگاه سینوپتیک در سطح کشور استفاده شد و با استفاده از روشهای مختلف درونیابی قطعی IDW، GPI، LPI و RBF با توان و مدلهای مختلف (اسپلاین نواری کاملاً منظّم، چندربعی معکوس، چندربعی، نواری با کشش و نواری با ضخامت کم) و روشهای درونیابی زمینآماری کریجینگ و کوکریجینگ (با مدلهای دایرهای، کروی، کروی چهار وجهی، پنج وجهی، نمایی، گوسین، درجه دوّم منطقی، اثر قطعهای، K-bessel، J-bessel و ثابت) به بررسی الگوی توزیع مکانی متوسّط دمای سالانه در سطح ایران و شناخت مناسبترین روش میانیابی در کشور پرداخته شد. با استفاده از روش ارزیابی متقابل و استفاده از شاخصهای RMSE، MBE، MAPE و r مناسبترین روش میانیابی انتخاب شد. در نهایت با استفاده از روشهای مناسبتر، نقشههای متوسّط دمای سالانه در محیط GIS تهیّه گردید. نتایج نشان داد برای پهنهبندی متوسّط دمای سالانه در ایران، روش RBF با مدل چندربعی نسبت به سایر مدلها دارای کمترین مقدار RMSE و بیشترین مقدار همبستگی است.