آبشویی صحرایی و ارزیابی مدل‌های نظری و تجربی آبشویی خاک دشت سیستان

نویسندگان

1 گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل

2 گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، زابل، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، زابل، ایران

4 گروه مهندسی آب، دانشکده آب و خاک، دانشگاه زابل، زابل، ایران

doi
10.22125/iwe.2023.416450.1750
چکیده

بهسازی خاک‌های شور از دیدگاه حفاظت منابع خاک و آب اهمیت فراوانی دارد. وجود بیش از حد نمک‌های محلول در ناحیه ریشه می‌تواند باعث کاهش جذب آب توسط گیاه به دلیل کاهش پتانسیل اسمزی محلول خاک شود. راهبرد لازم در مواجهه با این مسئله، کاهش شوری خاک تا حد بهینه از راه آبشویی املاح و جلوگیری از ماندابی شدن آن‌ها است. هدف از این تحقیق بررسی کاربرد مقادیر متفاوت آب آبشویی در کاهش شوری و ارزیابی مدل‌های تجربی و نظری در پیش‌بینی شوری نهایی بوده است. این تحقیق در بخشی از اراضی محمدآباد دشت سیستان به‌صورت طرح کاملاً تصادفی اجرا گردید. آزمون‌های صحرایی به روش غرقاب متناوب با استفاده از کرت‌های آزمایشی با آرایش یک در یک متر، با پنج تیمار و در چهار تکرار اجرا گردید. آبشویی با کاربرد 100 سانتی‌متر آب آبشویی در چهار تناوب 25 سانتی‌متری اجرا شد. نمونه‌های خاک قبل و بعد از آبشویی و پس از کاربرد هر تناوب آبیاری در تیمارها و در اعماق مختلف تا 100 سانتی‌متری خاک برداشت شد و مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد کاربرد 100 سانتی‌متر آب برای آبشویی توانست کلاس شوری خاک را از S2A2 به S1A2 تقلیل دهد. مدل‌های تجربی و نظری مورد ارزیابی قرار گرفتند. بر اساس نتایج کمترین مقدار RMSE در مدل‌های تجربی مربوط به مدل پذیرا و کشاورز و پذیرا و کاوچی با مقدار 16/0 و برای عمق 0-25 سانتی‌متری و در مدل‌های نظری مربوط به مربوط به مدل سری مخازن (SRM) با مقدار 03/ و برای عمق 0-25 سانتی‌متری بوده است.