تخمین مقادیر کیفی آب زیرزمینی با استفاده از روش‌های برنامه ریزی ژنتیک و توابع پایه شعاعی (مطالعه موردی آبخوان دشت مهران)

نویسندگان

1 گروه مهندسی کامپیوتر، دانشکده فنی و مهندسی دانشگاه ایلام

2 مدرس مدعو گروه آب و خاک، دانشگاه ایلام

3 کارشناس ارشد آبیاری و زهکشی شرکت آب منطقه ای ایلام

doi
10.22125/iwe.2022.326996.1597
چکیده

در مطالعه آلودگی آبهای سطحی و زیرزمینی در مطالعات کیفیت آب، برآورد پارامترهای کیفیت آب مورد نیاز است. در این تحقیق با استفاده از روش برنامه‌ریزی ژنتیک (GP) مبتنی بر گراف و روش توابع پایه شعاعی (RBF) با استفاده از مقادیر عناصر شیمیایی موجود در آب چاههای کشاورزی دشت مهران شامل کلسیم (Ca)، منیزیم (Mg)، سدیم Na))، بیکربنات HCO3))، کلر Cl)) و سولفات SO4))، پارامترهای کیفی آب چاههای دشت مذکور شامل هدایت الکتریکی (EC)، کل مواد جامد محلول (TDS) و اسیدیته آب (PH) تخمین زده شده است. به این منظور آمار کیفی 20 ساله 10 حلقه چاه کشاورزی در سطح دشت مهران مورد استفاده قرار گرفته است. در معادلات بدست آمده از روش برنامه‌ریزی ژنتیک (GP) جهت تخمین EC پارامترهای Na و Ca، در معادله TDS آنیونهای Cl، HCO3 و SO4 ، همچنین در معادله PH پارامترهای CL، SO4 وHCO3 ، بیشترین تاثیر را داشتند. میانگین درصد خطای مطلق معادلات محاسبه شده نشان داد، معادلات از دقت قابل قبولی در برآورد مقادیر پارامتهای کیفی آب زیرزمینی برخوردارند. در روش توابع پایه شعاعی، مقادیر خطا برای تخمین پارامترهای کیفی EC، TDS و PH به ترتیب 046/0، .035/0 و 053/0حاصل شد. نتایج تحقیق نشان داد روش توابع پایه شعاعی (RBF) در تخمین پارامترهای کیفی عملکرد بهتری نسبت به روش برنامه‌ریزی ژنتیک (GP) داشته است و خطای تخمین پارامترهای کیفی در روش توابع پایه شعاعی برای داده‌های آموزش و آزمایش از روش برنامه‌ریزی ژنتیک کمتر است.