فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سیلاب یکی از مخاطرات طبیعی است که عوامل بسیاری در وقوع آن نقش دارند. نوع کاربری اراضی و تغییرات ناهمسوی آن با محیط یکی از مهم‌ترین این عوامل به شمار می‌رود. بنابراین هدف این پژوهش مطالعه تغییرات کاربری اراضی و تاثیر آن بر هیدروگراف سیلاب در حوضه ننه‌کران از منطقه جنگلی فندقلو در استان اردبیل است. در این راستا در فاصله زمانی سال‌های 1993، 2000، 2010 و 2020 تغییرات کاربری اراضی مورد ارزیابی قرار گرفت که جهت تهیه نقشه کاربری اراضی از تصاویر ماهواره‌ای سری زمانی لندست و نرم‌افزارهای ENVI  وGoogle Earth  استفاده شده است. سپس مقادیر بارش طرح در دوره بازگشت 25 ساله با نرم‌افزار CumFreq محاسبه و هیدروگراف سیلاب با نرم‌افزار Wildcat شبیه‌سازی شد. نتایج حاصل از ارزیابی تغییرات کاربری اراضی در دوره زمانی مورد مطالعه نشان داد که وسعت اراضی جنگلی به میزان 20 درصد و مراتع 4 درصد کاهش یافته است. هم‌چنین، اراضی‌کشاورزی، به میزان 20 درصد افزایش داشته و افزایش اراضی بایر و مسکونی به‌ترتیب برابر 3 و 1 درصد بوده است. بر اساس نتایج تحلیل نمودارهای تغییر کاربری اراضی، بیش‌ترین تغییرات کاربری‌های اراضی در بخش‌های غربی و جنوبی حوضه و در اراضی کم ارتفاع با شیب پایین بوده است. علاوه بر این براساس نتایج حاصل از شبیه‌سازی جریان، بیش‌ترین دبی اوج مربوط به سال 2010 به‌میزان 46/34 مترمکعب در ثانیه نسبت به دوره مبنا در سال 1993 بوده است. در مجموع، نتایج حاکی از افزایش رواناب سطحی سیلاب و کاهش مولفه‌ زمان تا اوج هیدروگراف سیلاب در بازه زمانی و محدوده مورد مطالعه بوده استسیلاب یکی از مخاطرات طبیعی است که عوامل بسیاری در وقوع آن نقش دارند. نوع کاربری اراضی و تغییرات ناهمسوی آن با محیط یکی از مهم‌ترین این عوامل به شمار می‌رود. بنابراین هدف این پژوهش مطالعه تغییرات کاربری اراضی و تاثیر آن بر هیدروگراف سیلاب در حوضه ننه‌کران از منطقه جنگلی فندقلو در استان اردبیل است. در این راستا در فاصله زمانی سال‌های 1993، 2000، 2010 و 2020 تغییرات کاربری اراضی مورد ارزیابی قرار گرفت که جهت تهیه نقشه کاربری اراضی از تصاویر ماهواره‌ای سری زمانی لندست و نرم‌افزارهای ENVI  وGoogle Earth  استفاده شده است. سپس مقادیر بارش طرح در دوره بازگشت 25 ساله با نرم‌افزار CumFreq محاسبه و هیدروگراف سیلاب با نرم‌افزار Wildcat شبیه‌سازی شد. نتایج حاصل از ارزیابی تغییرات کاربری اراضی در دوره زمانی مورد مطالعه نشان داد که وسعت اراضی جنگلی به میزان 20 درصد و مراتع 4 درصد کاهش یافته است. هم‌چنین، اراضی‌کشاورزی، به میزان 20 درصد افزایش داشته و افزایش اراضی بایر و مسکونی به‌ترتیب برابر 3 و 1 درصد بوده است. بر اساس نتایج تحلیل نمودارهای تغییر کاربری اراضی، بیش‌ترین تغییرات کاربری‌های اراضی در بخش‌های غربی و جنوبی حوضه و در اراضی کم ارتفاع با شیب پایین بوده است. علاوه بر این براساس نتایج حاصل از شبیه‌سازی جریان، بیش‌ترین دبی اوج مربوط به سال 2010 به‌میزان 46/34 مترمکعب در ثانیه نسبت به دوره مبنا در سال 1993 بوده است. در مجموع، نتایج حاکی از افزایش رواناب سطحی سیلاب و کاهش مولفه‌ زمان تا اوج هیدروگراف سیلاب در بازه زمانی و محدوده مورد مطالعه بوده است