تدوین و اعتباریابی بستۀ آموزشی مدرسه‌‌محور ‌‌مبتنی ‌‌بر تئوری انتخاب و تعیین اثربخشی آن بر سرزندگی تحصیلی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 استاد گروه روانشناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

3 دانشیار، گروه روانشناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

4 دانشیار، گروه روانشناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

doi
10.22111/jeps.2018.4272
چکیده

پژوهش حاضر، با هدف تدوین و اعتباریابی بستۀ آموزشی مدرسه‌‌محور مبتنی‌‌بر تئوری انتخاب و تعیین اثربخشی آن بر سرزندگی تحصیلی انجام شد. طرح تحقیق به‌‌صورت پیش‌‌آزمون-پس‌‌آزمون همراه با گروه کنترل به تفکیک جنس بود. جامعۀ آماری کلیۀ دانش‌‌‌‌آموزان مدارس عادی دولتی کلاس یازدهم ‌‌رشتۀ تجربی منطقۀ 11 آموزش و پرورش شهر تهران در سال تحصیلی 1396-1395 را شامل می‌‌‌‌‌‌شد. داده‌‌‌‌های تحقیق به روش تمام‌‌شماری از 448 دانش‌‌‌‌آموز گردآوری شد و درنهایت نمونۀ آماری در دو گروه آزمایش و کنترل به‌‌ترتیب شامل 41 و 30 نفر از دانش‌‌آموزان، مورد مطالعه قرار گرفت. تدوین بسته در سه مرحلۀ مقدماتی تا پایانی در قالب کتابکار و راهنمای مدرس در 8 جلسۀ آموزش 120 دقیقه‌‌‌‌ای انجام و ارائه شد. برای اعتباریابی بسته از اعتبار محتوایی استفاده شد. ابزار تحقیق مقیاس سرزندگی تحصیلی حسین چاری و دهقانی‌‌زاده (1391) بود که برای سنجش سرزندگی تحصیلی در این پژوهش استفاده شده است. نتایج به‌‌دست‌‌آمده حاکی از آن است که بستۀ آموزشی توانسته به‌‌صورت معنی‌‌داری میزان سرزندگی تحصیلی را افزایش دهد. میانگین نمرات پس‌‌آزمون با 20% افزایش از 23.49 به 27.90 رسیده که نشان از رشد قابل‌‌ملاحظه‌‌ای در سرزندگی تحصیلی دارد. به‌‌علاوه میزان سرزندگی تحصیلی بعد از اجرای پس‌‌آزمون پیگیری شد و نتایج نشان داد که تغییر محسوسی در نتایج پس‌‌آزمون بعد از دو ماه ایجاد نشده است. در تبیین این نتیجه می‌‌‌‌توان چنین گفت که برنامۀ آموزشی در طولانی‌‌مدت نیز اثربخش بوده است. به عبارت دیگر، بافراگیری اصول تئوری انتخاب، دانش‌‌آموزانمسئولانه دست به انتخاب‌‌هایجدید برای دستیابی به موفقیت و عملکرد بهتری زده‌‌‌‌اند.