بررسی و کنترل کیفیت شاخصهای فیزیکی و شیمیایی آب مخازن سدهای رودخانههای فصلی (مطالعه موردی سد قدرونی کرمان)
نویسندگان
1 Imam Hossein blvd, lane 16
2 استادیار ، گروه مهندسی عمران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان، کرمان، ایران.
3 استادیار گروه مهندسی عمران دانشگاه آزاد واحد کرمان
4 دانشیار گروه مهندسی آب، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران
doi
10.22125/iwe.2022.162684چکیده
هدف از این مطالعه بررسی آلودگیهای آب در مخازن سدهای رودخانههای فصلی و ارائه پیشنهادات مدیریتی کاهش آلودگیها میباشد. جهت پایهریزی استراتژیهای مدیریتی آینده، کنترل کیفیت پارامترهای آب در رودخانههای فصلی مورد بررسی قرار گرفت. حوضه سد قدرونی یکی از منابع تأمین آب شرب دو شهرستان و دارای موقعیت جغرافیایی خاص بوده که با افزایش جمعیت منطقه به دلیل صنعتی بودن امکان ورود آلودگی به مخزن در سالهای آتی وجود دارد، نواحی روستایی مسکونی در مجاورت این دو رودخانه واقع شدهاند که همین امر اهمیت این مطالعه را دوچندان نموده است. برای این هدف نمونهبرداری از تعداد 6 ایستگاه نمونهبرداری بر جریانهای تغذیهکننده سد و خود مخزن صورت گرفته است. خصوصیات فیزیکی و شیمیایی آب که احتمال میرفت در اثر ورود زه آب کشاورزی تغییر کند اندازهگیری شده است. پارامترهای شیمیایی و فیزیکی مانند (مواد محلول، دما، EC، PH، کدورت، کلرور، سولفات، نیتریت، نیترات، آمونیوم، DO، COD و نیتروژن) برای یک دوره یکساله اندازهگیری شدند، نتایج ارزیابی و با مقررات مدیریت کیفیت منابع آب ایران آنالیز و مطابقت داده شد. نتایج تحقیق حاضر نشان میدهد مهمترین دلایل برای آلودگی در حوضه سد قدرونی تأثیر پسابهای کشاورزی و فاضلابهای خانگی و صنعتی که در سیستم رها شدهاند میباشد زیرا پارامترهایی مثل EC – مواد محلول – نیتریت – نیترات سولفات و کلرور در ایستگاههای نمونهبرداری مقادیر نسبتاً بالایی داشتند. همچنین مقادیر PH و دمای آب که اختلاف بالایی داشتند. با افزایش فعالیتهای انسانی در این منطقه میزان آلایندگیهای زیستمحیطی افزایش یافته است. با توجه به مصرف سالیانه انواع کودهای شیمیایی در زمینهای اطراف انتظار میرود زه آب حاصل از زمینهای کشاورزی که به رودخانههای فصلی میریزد در مقایسه با رودخانههای دائمی بیشتر کیفیت آب را متأثر سازد. مشکل آلودگی سد قدرونی که از دو رودخانه قدرون و حتکن تغذیه میشوند میتواند با هماهنگی بین دستگاهی و برنامه مدیریت منابع آب در این حوضه قابلحل باشد.