ارائه مدل کیفی رئالیسم اسلامی با رویکرد انسانشناسی بهمنظور استخراج استلزامات تربیتی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه فلسفه تعلیم و تربیت، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران.
2 استادیار، عضو هیأت علمی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران
3 استادیار، عضو هیأت علمی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران.
doi
چکیده
هدف: پژوهش حاضر با هدف ارائه مدل کیفی رئالیسم اسلامی با رویکرد انسانشناسی انجام گرفته است.مواد و روشها: این پژوهش از نظر هدف، بنیادی-کاربردی؛ از نظر نوع داده، کیفی از نوع تحلیل محتوی است که جامعه آماری پژوهش شامل اساتید دانشگاه در حوزه تعلیم و تربیت بودند که با استفاده از روش نمونهگیری غیر تصادفی هدفمند و کفایت دادهها و اصل اشباع در مجموع با 20 نفر مصاحبه شد. برای گردآوری دادهها، از مصاحبه نیمه ساختار یافته استفاده شد. دادهها در 3 مرحله کدگذاری باز و محوری و انتخابی مورد تحلیل قرار گرفتند.یافتهها: نتایج حاصل از یافتههای این پژوهش نشان داد که رئالیسم اسلامی با رویکرد انسانشناسی شامل 6 بعد (روح و نفس، فطرت، عقل، اراده و اختیار، دو بعدی بودن روح و انسان، اجتماعی بودن) و هجده مؤلفه اصلی (حقیقتجویی، حس زیبایی، حس نیکی، فطرت اولیه و ثانویه، فطرت ادراکی، فطرت گرایش، تمییز در اندیشه، منش، کنش، شناخت، میل و گرایش به شناخت، قدرت شناخت، بعد مادی، بعد معنوی، بعد فطری، مشارکت اجتماعی، انفاق، همدلی و نوعدوستی) میباشد و در نهایت مدل رئالیسم اسلامی با رویکرد انسانشناسی ارائه شد.نتیجهگیری: رئالیسم اسلامی بر همه جنبههای تعلیم و تربیت تأثیر دارد. در این مکتب، جهانبینی یا حکمت نظری رئالیسم اسلامی، اساس مسائل تربیتی در این دیدگاه است و اساس و پایه این جهانبینی، توحید است. این ارتباط یک ارتباط منطقی است که میتواند بر انسجام و هماهنگی نظام تربیتی آن تأثیر بهسزایی داشته، آن را بهعنوان یک نظام خاص تعلیم تربیت مطرح کند.