دیرینه اثر شناسی و دیرینه شناسی دایناسورها در شمال کرمان، جنوب خاور ایران مرکزی

نویسندگان

1 موزه دیرینه شناسی سیتادینو، مونفالکون، ایتالیا

2 گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه اصفهان ، اصفهان، ایران

3 گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه هلسینکی، فنلاند

4 موزه ناسیونال، دانشگاه فدرال ریودوژانیرو، برزیل

doi
چکیده

بجز اطلاعات اندک موجود، ناحیه خاور میانه یکی از ناشناخته ترین نواحی دنیا از نظر آثار فسیلی مهره دارن دوران دوم،  بویژه دایناسورهاست. در این میان، ایران یکی از نقاطی است که بیشترین پتانسیل را برای یافته‌های تازه دارد، چرا که نهشته‌های قاره‌ای این دوران پهنه‌های وسیعی از آن را بویژه در ناحیه کرمان و خاور ایران مرکزی در بر گرفته است. در تابستان 1381 گروه اکتشافی ایرانی -  برزیلی، با حمایت سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور، فعالیتهای تازه‌ای را برای پی جویی نواحی مستعد کشف خزندگان دوران دوم در نواحی شمال کرمان آغاز کرد. در این برنامه، ردپاهای گزارش شده در دره نیزار در شمال زرند متعلق به ژوراسیک زیرین مورد بررسی دوباره قرار گرفت و مشخص شد که این آثار، که در دوافق مجزا در این ناحیه یافت شده‌اند، بر‌خلاف دیدگاههای پیشین، به دایناسورهای گوشت خوار تعلق دارد. همچنین پی جویی در نهشته‌های سرخ رنگ ژوراسیک بالایی / کرتاسه زیرین در ناودیس آب بید در یال غربی کوه تخت گاه در شمال کرمان، منجر به شناسایی نخستین آثار اسکلت دایناسورها، شامل یک دندان دایناسور گوشت خوار و همچنین قطعاتی از استخوان شد.