بررسی آزمایشگاهی توزیع رطوبت در سیستمهای آبیاری قطرهای سطحی و زیرسطحی
نویسندگان
1 دانشیار گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی ومحیط زیست، دانشگاه اراک، اراک،ایران
2 گروه آبیاری و زهکشی/دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی/دانشگاه اراک/اراک/ ایران
3 استادیارگروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و محیط زیست، دانشگاه اراک
doi
10.22125/iwe.2022.158511چکیده
توزیع رطوبت در خاک تحت تأثیر عوامل مختلفی از جمله دبی و نوع سیستمهای آبیاری میباشد. در این پژوهش سعی براین است که توزیع افقی و عمودی رطوبت، توزیع مجدد رطوبت در خاک و مساحت خیس شده در پایان آبیاری در دو سیستم آبیاری قطرهای سطحی و زیرسطحی مقایسه گردد. بدین منظور آزمایشی در قالب یک مدل فیزیکی شیشه با ابعاد 1 ×5/0×20/1 متر، دو عمق نصب (0 و 30 سانتیمتری) و سه دبی(2=Q1، 4= Q2و 8=Q3 لیتر بر ساعت) بهصورت فاکتوریل و در قالب طرح پایه کاملا تصادفی در طی شش ساعت آبیاری برای بافت خاک شنی انجام گردید. توزیع مجدد رطوبت آبیاری پس از 68 ساعت، بررسی شد. نتایج نشان داد در سیستم قطرهای زیرسطحی با دو برابر و چهار برابر شدن دبی، مساحت خیسشده به ترتیب به سه و پنج برابر افزایش یافته ولی درسیستم سطحی به ترتیب به دو و چهار برابر تغییر یافته است. همچنین تغییرات توزیع مجدد رطوبت در سیستم قطرهای زیرسطحی بیشتر از سطحی بوده است، زیرا در سیستم قطرهای سطحی آب بهصورت آزادانهتری در خاک حرکت میکند و بیشترین تغییرات در جبهه رطوبتی در آن، پیش از توزیع مجدد انجام شده است. در نظرگیری تغییرات مجدد الگوی رطوبتی برای طراحی سیستمهای آبیاری بسیار حائز اهمیت است چراکه باعث مدیریت بهتر توزیع رطوبت و جلوگیری از تلفات عمقی ناشی از آن میگردد.