تحلیل خشکسالی کشاورزی استان مازندران با استفاده از شاخص‌های مناسب سنجش از دور و هواشناسی

نویسندگان

1 و عضو هیات علمی گروه علوم مهندسی آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

2 گروه مهندسی آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری،

doi
10.22125/iwe.2022.158531
چکیده

خشکسالی کشاورزی به دلیل تاثیر شدید بر روی محصولات زراعی و تاثیر غیرمستقیم بر اشتغال و همچنین درآمد سرانه، در سراسر جهان به یک نگرانی اصلی تبدیل شده است. استفاده از روش‌های سنجش از دور انعکاسی، جهت ارزیابی اثرات خشکسالی، به عنوان یکی از کارآمدترین روش‌ها شناخته شده است. بنابراین هدف از پژوهش حاضر تحلیل خشکسالی کشاورزی استان مازندران با استفاده از شاخص‌های مناسب سنجش از دور و هواشناسی می‌باشد. ابتدا شاخص‌های SPI، ZSI و EDI در مقیاس‌های زمانی مختلف محاسبه گردید و بهترین نمایه بر اساس روش توزیع نرمال انتخاب گردید. سپس با استفاده از تصاویر سری ماهواره‌های لندست 5، 7 و 8، شاخص‌های سنجش از دور NDVI، EVI و VCI استخراج گردید و بهترین نمایه براساس بیشترین هبستگی با شاخص خشکسالی مناسب انتخاب گردید. در نهایت با استفاده از بهترین نمایه هواشناسی و سنجش از دور، خشکسالی کشاورزی استان مازندران در دو سال خیلی خشک (89) و خیلی مرطوب (92) برای فصول مختلف مورد بررسی قرار گرفت. نتایج پژوهش حاضر نشان داد که براساس روش توزیع نرمال، مجموع اختلاف از توزیع نرمال برای شاخص SPI نسبت به شاخص‌های دیگر کمتر می‌باشد. همچنین نتایج نشان داد که بالاترین همبستگی بین نمایه‌ طیفی VCI و نمایه‌های هواشناسی SPI با تاخیر زمانی سه و شش ماهه می‌باشد. همچنین نتایج نشان داد، میانگین VCI در تمام فصول سال خیلی خشک (89) برای همه ایستگاه‌ها منطقه مورد مطالعه زیر 50/0 و حداکثر ایستگاه‌ها دارای ارزش VCI کمتر از 35/0 اما در تمام فصول سال خیلی مرطوب (92) برای اکثر ایستگاهها بالای 50/0 می‌باشد.