ارزیابی روش سریع آب‌گرفتگی شهری مبتنی بر عوارض زمین: عمق، سطح و حجم آب‌گرفتگی

نویسندگان

1 استادیارگروه مرتع و آبخیزداری دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ایران

2 بخش حفاظت خاک و آبخیزداری، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان. سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، سمنان، ایران

3 استاد گروه مهندسی آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی ومنابع طبیعی ساری

doi
10.22125/iwe.2022.150762
چکیده

مدل­های رگبار-آبگرفتگی مبتنی بر هیدرولوژی و هیدرودینامیک به تعداد زیادی داده (جزئیات زمین، سیستم فاضلاب و داده کاربری اراضی) نیازمند است. در این مقاله به منظور تعیین سریع وضعیت آبگرفتگی تنها با چند داده ورودی و معمولا در دسترس، یک روش شبیه­سازی رگبار- آبگرفتگی شهری (USISM) مبتنی­ بر سامانه اطلاعات جغرافیایی ارائه شده است. روش USISM یک نوع مدل هیدرولوژیکی توزیعی ساده شده بر اساس مدل ارتفاع رقومی می­باشد. در این روش، فرورفتگی­ها در زمین به عنوان سطوح اصلی آبگرفتگی در نظر گرفته می­شوند. مقدار آبی که می­تواند در هر فرورفتگی­ ذخیره شود توزیع نهایی آبگرفتگی را نشان می­دهد. سطح رواناب حوضه و حداکثر حجم ذخیره برای هر فرورفتگی­ و جهت جریان بین این فرورفتگی­ها همه در شبیه­سازی نهایی آبگرفتگی در نظر گرفته شده­اند. روش سازمان حفاظت خاک امریکا برای محاسبه رواناب رگبار، و یک معادله بیلان­آبی برای محاسبه ذخیره آب در هر فرورفتگی­ استفاده شده است. نتیجه نشان می­دهد که در هر 4 واقعه رگباری، متوسط خطاهای نسبی عمق در کلیه مکان­های آب­گیر کمتر از 20٪ می­باشد، در حالی­که متوسط خطاهای نسبی مساحت و حجم بیش­ از 60% هم می­باشد لذا روش USISM قابلیت بالاتری در شبیه­سازی عمق نهایی آب­گرفتگی نسبت به سطح و حجم آب­گرفتگی دارد همچنین روش USISM می­تواند مکان­های نهایی آبگرفتگی در منطقه شهری را تعیین و عمق و سطح آبگرفتگی را به سرعت محاسبه نماید و لذا در مدیریت بحران شهری نقش بسزایی را ایفا کند.