بررسی آثار سیاست خرید تضمینی محصولات کشاورزی بر آب مجازی ( مطالعه موردی گندم در استان یزد)
نویسندگان
1 هیات علمی دانشگاه اردکان
2 استادیار و عضو هیئت علمی گروه اقتصاد کشاورزی دانشگاه اردکان
3 گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران
doi
10.22125/iwe.2022.146409چکیده
آب گرانبهاترین ثروتی است که در اختیار بشر قرارگرفته، بخصوص در ایران که سطح وسیعی از آن را مناطق خشک و کویری در برگرفته است و این در حالی است که ایران بیشترین استخراج آب شیرین (90 تا 94 درصد) برای مصرف در بخش کشاورزی تخصیص مییابد. آب مجازی مفاهیم کشاورزی و اقتصادی را با تأکید بر آب بهعنوان یک عامل کلیدی در تولید، با یکدیگر تلفیق میکند. از طرف دیگر یکی از مهمترین سیاستهای اقتصادی دولتها در مورد محصولات کشاورزی سیاست خرید تضمینی برای حمایت از تولیدکننده است. از اینرو هدف پژوهش پیشرو، بررسی آثار سیاست خرید تضمینی محصولات کشاورزی بر آب مجازی در استان یزد برای دوره زمانی 1368 تا 1397 است. نتایج حاصل از برآورد الگوهای خودتوضیح برداری و تصحیح خطای برداری نشان داد که متغیر شاخص آب مجازی، مقدار تولید، متوسط هزینه و متغیر مجازی (حاصل از شکست ساختاری) تاثیر مثبت و معناداری را بر روی قیمت تضمینی گندم دارند و بین قیمت تضمینی، آب مجازی و متوسط هزینه رابطه علیت و بلندمدت مثبت وجود دارد. همچنین تغییر از طرف متغیر قیمت تضمینی بر آب مجازی در طول یک دوره ده ساله اثرات منفی و کاهشی داشته ولی در پایان شوک و در دوره دراز مدت با کمی تاثیر کاهشی، در منطقه مثبت تعدیل میشود. در نتیجه باید در اتخاذ سیاستهای حمایتی بهویژه سیاست خرید تضمینی به مبحث آب مجازی بهعنوان عاملی اثرگذار و مهم توجه شده و در جهت حمایت از تولیدکننده سیاست خرید تضمینی با توجه به متغیر آب مجازی استمرار داشته باشد.
