پیشایندها و پیامدهای تنظیم هیجانی در دانش‌آموزان دختر: نقش حمایت خودمختاری والدین، معلم و کنترل ادراک شده

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم تربیتی دانشگاه تبریز

2 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، دانشگاه تبریز

doi
10.22111/jeps.2016.2555
چکیده

هدف پژوهش حاضر آزمون الگویی از پیشایندها و پیامدهای تنظیم هیجانی با بررسی نقش حمایت خودمختاری والدین، معلم و کنترل ادراک شدهدر دانش‌آموزان بود.جامعه آماری پژوهش شامل کلیۀ دانش‌آموزان دختر پایه اول دبیرستان در شهرستان تبریز بود. نمونه پژوهش 313 دانش‌آموز بود که به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای انتخاب شدند. ابزار اندازه‌گیری پژوهش شامل مقیاس ادراک شیوۀ فرزندپروری والدین، پرسشنامۀ جو یادگیری، خرده ‌مقیاس کنترل تحصیلی، پرسشنامه تنظیم هیجانی، مقیاس استرس آموزشی برای نوجوانان و معدل دانش‌آموزان بود. آزمون مسیرهای مستقیم و غیرمستقیم الگوی پیشنهادی پژوهش، به ترتیب، با استفاده از روش‌های مدل معادلات ساختاری و بوت استرپ انجام گرفت. یافته‌های پژوهش حاضر نشان دادند که حمایت خودمختاری والدین و ادراک کنترل، پیشایندهای تنظیم هیجانی، و پیشرفت تحصیلی و تنیدگی تحصیلی از پیامدهای تنظیم هیجانی در دانش‌آموزان هستند. همچنین، یافته‌ها نشان داد که مسیرهای غیرمستقیم حمایت خودمختاری والدین و ادراک کنترل با پیشرفت تحصیلی و تنیدگی تحصیلی با میانجی‌گری تنظیم هیجانی معنی‌دار بودند. به علاوه، مسیر مستقیم حمایت خودمختاری معلم با تنظیم هیجانی و مسیر غیرمستقیم آن با پیشرفت تحصیلی و تنیدگی تحصیلی معنی‌دار نبود.