تحلیل و ارزیابی ابزارهای مدیریت کیفی در شبکه های های توزیع آب در مقابل ورود آلودگی در شبکه آب شرب شهر زاهدان
نویسندگان
1 دانشکده مهندسی، گروه مهندسی عمران، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران
2 گروه مهندسی عمران، دانشکده شهید نیکبخت، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.
3 گروه عمران، دانشکده مهندسی شهید نیکبخت، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران
4 گروه مهندسی عمران دانشگاه سیستان و بلوچستان
doi
10.22125/iwe.2022.146421چکیده
رشد جمعیت و گسترش شهرنشینی مهمترین دلایل افزایش آلودگی در جهان امروز است. ورود آلودگی به شبکههای توزیع آب شرب شهری در اثر وقوع پدیده مکش، میتواند خسارات جبرانناپذیری بهسلامت انسان وارد کند. آگاهی و شناخت از منابع ورود آلاینده و نحوه حرکت آن باعث مدلسازی مناسب این پدیده و انجام مدیریت بحران مناسب در زمان نفوذ این آلایندهها به شبکه میگردد. بهمنظور شبیهسازی حرکت نیترات در خاک، معادله انتقال-پخش آلودگی خاک در MATLAB کد نویسی گردید. سپس شبکه توزیع شماره 2 آب شرب شهر زاهدان بهعنوان منطقه مطالعاتی مدنظر قرارگرفته و نقاط مستعد با غلظت بالای آلاینده در شبکه شناسایی گردیدند. شبیهسازی شبکه در اثر وقوع دوساعته آلودگی، با استفاده از مدل عددی EPANET مورد مدلسازی قرار گرفت. جهت مدیریت کیفی آب در شبکه از دو ابزار تخلیه آب با غلظت غیر مجاز و جریان رقیقساز بکار گرفتهشده و نتایج آنها در مدیریت بحران مذکور مورد مقایسه قرار گرفتند. نتایج شبیهسازی حرکت آلاینده در خاک، غلظت غیرمجاز نیترات در مجاورت لوله با مقدار بیش از 50 میلیگرم بر لیتر را نشان داد. نتایج بهکارگیری ابزار مدیریت کیفی تخلیه آب با غلظت غیرمجاز نشان داد که با قطع نمودن جریان به مدت 1/1 تا 3/1 بازه زمانی تزریق آلودگی به شبکه و همچنین خروج آب به میزان 5 تا 8 درصد دبی پایه لوله، میتوان از ورود آلودگی به نقاط دیگر شبکه جلوگیری نمود. علاوه بر این برای اولینبار تأثیر مثبت و کارآمد ابزار جریان رقیقساز در مدیریت کیفی شبکه آب به اثبات رسید؛ بهگونهای که مقدار جریان رقیقساز لازم بهمنظور بهبود وضعیت کیفی شبکه، حدود 16 درصد دبی پایه لوله محاسبه گردید. استفاده از این مقادیر شبیهسازیشده در شرایط مختلف بهمنظور مدیریت بحران ورود آلاینده به شبکه توزیع آب، امری حیاتی میباشد.