بررسی علل کاهش آبدهی رودخانهها به دریاچه ارومیه (مطالعه موردی: رودخانههای جنوب و غرب دریاچه ارومیه)
نویسندگان
1 گروه هیدرولوژی و منابع آب، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز، ایران.
2 استادیار مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی
3 هیئت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی
4 گروه هیدرولوژی و منابع آب دانشگاه شهید چمران اهواز
doi
10.22125/iwe.2021.142024چکیده
در هر کشوری مدیریت منابع آبی حوضههای آبریز از اهمیت بسیاری برخوردار است و مدیران سعی دارند تا با ارائه بستههای مدیریتی، به حفاظت از این منابع بپردازند. یکی از حوضههایی که در سالهای گذشته مورد توجه مدیران قرار گرفته است، حوضه آبریز دریاچه ارومیه در شمال غربی ایران میباشد. در این تحقیق با بررسی پیچیدگی بارندگی، تبخیر، دما، آبدهی ایستگاههای هیدرومتری و حجم آب دریاچه، سهم هر یک از این عوامل مؤثر در میزان کاهش حجم آب دریاچه ارومیه تعیین شد. جهت بررسی تغییرات پیچیدگی از روش ترکیبی موجک-آنتروپی بهره گرفته شد. برای محاسبه میزان پیچیدگی، از سریهای زمانی فصلی 41 ساله (1397-1356) برای واحدهای هیدرولوژیکی منتخب در جنوب و غرب دریاچه ارومیه استفاده گردید. سپس سری زمانی اصلی به سه دسته مساوی تقسیم و تغییرات پیچیدگی برمبنای معیار پیچیدگی موجک-آنتروپی در این بازههای زمانی محاسبه گردید. نتایج پژوهش نشان داد که معیار موجک- آنتروپی (SWS) میزان حجم آب دریاچه، در کل دوره زمانی کاهشی بوده و در این دوره معیار SWS دبی رودخانهها و بارش، کاهش یافته و SWS دما و تبخیر دارای افزایش بودند. به طور کلی دبی رودخانهها عامل اصلی کاهش حجم آب دریاچه بوده و بعد از آن پارامترهای بارش، دما و تبخیر در رتبههای بعدی قرار دارند.