بررسی هیدرولیکی شکست سد گیوی و پهنهبندی سیلاب ناشی از آن
نویسندگان
1 گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی مهندسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2 استادیار گروه ژئوتکنینک و آب، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران.
doi
10.22125/iwe.2021.138255چکیده
فرو ریختن ناگهانی یک سد مخزنی میتواند اثرات تخریبی گستردهای را برای تاسیسات پاییندست موجب شود و همچنین در صورت عبور از مناطق مسکونی علاوه بر خسارات مالی، منجر به تلفات جانی گردد. بر این اساس، دانستن مشخصات سیلاب ایجاد شده در مناطق مختلف پاییندست سد، میتواند در تعیین نقاط بحرانی پاییندست که در معرض خطرات بالقوه سیلهای ناشی از شکست سد قرار دارند، مفید واقع شود. در مقاله حاضر، اقدام به شبیهسازی عددی سیلابهای ناشی از تخلیه سرریز و شکست سد خاکی گیوی در استان اردبیل شده است. برای این منظور از ماژول Mike-Flood که ترکیبی از ماژولهای یک بعدی Mike-11 و دوبعدی Mike-21 میباشد، استفاده شده است. در این تحقیق سناریوهای وقوع حداکثر سیل محتمل (PMF) جهت ایجاد مکانیزم روگذری (Overtopping) به همراه سناریوهای روز آفتابی (Sunny day) جهت وقوع مکانیزم فرسایش (Piping) در دو حالت پرشدگی مخزن و همچنین سناریوی خرابکاری به صورت شکست آنی کل سد مورد بررسی قرار گرفته شده است. نتایج بدست آمده بیانگر آن بود که بحرانیترین سناریوها به ترتیب مربوط به سناریوی خرابکاری، وقوع حدکثر سیل محتمل و در نهایت سناریوی روز آفتابی بوده است. تحت این سناریوها به ترتیب 19، 17 و 5/13 درصد از قسمت جنوبی شهر گیوی که در نزدیکی رودخانه گیوی قرار دارد و همچنین تمامی روستاهای واقع شده بین سد گیوی تا روستای فیروزآباد که در سمت چپ ساحل رودخانه گیوی چای قرار گرفتهاند به همراه روستای فیروزآباد به طور کامل زیر آب خواهند رفت.