فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

دمای سطح زمین یا دمای رویۀ زمین در‌سطح شهرها و مناطق شهری نسبت به محیط اطراف به‌طور چشمگیری بیشتر است که به‌عنوان جزیۀ گرمایی شناخته می‌شود. این پدیده اگر از حد مشخصی بیشتر شود باعث ایجاد مشکلاتی برای ساکنان شهر می‌شود. در پژوهش حاضر اثر وجود پوشش گیاهی بر‌روی میزان جزیرۀ حرارتیِ شهری شهرستان اصفهان بررسی شد. بدین منظور، روند تغییرات دمایی سطح زمین منطقۀ مطالعه‌شده و ارتباط آن با پوشش سطحی با استفاده از محصولات دمای سطح زمین (LST) سنجیدۀ مودیس، مکان‌هایی با جزیرۀ حرارتی بررسی شد. همچنین، برای تهیۀ نقشۀ تراکم پوشش گیاهی در بازۀ زمانی 2020- 2001 میلادی از شاخص تفاضل پوشش گیاهی نرمال (NDVI) داده‌های ماهورۀ لندست استفاد شد. بررسی تغییرات زمانی سالانۀ دمای رویۀ شهرستان اصفهان نشان می‌دهد که دما در طی این دوره افزایشی است؛ به‌طوری که سال 2011 با میانگین دمای سالانه21/37 درجۀ سلسیوس به‌عنوان گرم‌ترین و سال 2012 با میانگین دمای سالانه 7/33 درجۀ سلسیوس به‌عنوان سردترین سال در دورۀ زمانی مطالعه ‌شده است. نتایج مربوط به بررسی پوشش گیاهی نیز نشان داد که اراضی بایر بیشترین دما و اراضی با پوشش گیاهی، کمترین دما را دارند. جزایر حرارتی نشان داد که مناطق با کاربری صنعتی و مکان‌هایی با تراکم بالای جمعیت (پرترافیک)، هوایی آلوده و بافتی فشرده و فرسوده دارند. توسعۀ کاربری شهری در‌طول دورۀ مطالعه، بسیار محسوس بوده است که به همین نسبت نیز کاهش پوشش گیاهی را به همراه دارد و نشان‌دهندۀ افزایش دمای شهری است.