سنجش میزان آگاهی و دانش زیست‌محیطی جوامع روستایی (موردمطالعه: ناحیۀ روستایی چغاخور)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانشیار جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22108/sppl.2022.132204.1635
چکیده

چکیدهطرح مسئله: در دهه‌های اخیر افزایش فاجعه‌آمیز تخریب محیط‌زیست در ابعاد مختلف آن، موردتوجه جامعة جهانی قرار گرفته است. در زمینة این نابسامانی‌های محیطی، نباید بسیاری از رفتارهای نامناسب را که نتیجة ناآگاهی و نداشتن دانش زیست‌محیطی بوده است، نادیده گرفت و نواحی روستایی به دلیل ارتباط نزدیک‌تر با محیط، اثرات دوچندانی در این خصوص دارند.هدف: سنجش و ارزیابی میزان آگاهی و دانش زیست‌محیطی روستاییان در ناحیة روستایی چغاخور است.روش: نوع پژوهش کاربردی و از حیث روش توصیفی- تحلیلی و مبتنی بر پیمایش است. جامعۀ آماری شامل روستاییان در ناحیة چغاخور از توابع شهرستان بروجن است. بدین منظور به‌صورت نمونه‌گیری تصادفی تعداد 251 نمونه از 2065 خانوار انتخاب و بررسی شد.نتایج: میانگین نمرۀ میزان دانش زیست‌محیطی در گروه نمونه 27/140 بوده و بالاتر از نمرۀ برش است؛ بنابراین میزان آگاهی و دانش زیست‌محیطی روستاییان در سطحی بالاتر از حد متوسط است. همچنین نتایج آزمون خی ‌دو و ضریب همبستگی اتا نشان‌دهندۀ آن است که بین جنسیت و تأهل با سطح «آگاهی و دانش زیست‌محیطی» رابطۀ مثبت و متوسط وجود دارد. برای متغیرهای سن و تحصیلات نیز با توجه به مقدار ضریب تی.بی کندال 179/0- و 401/0 این رابطه به‌ترتیب منفی- ضعیف و مثبت- متوسط است؛ اما برای متغیرهای وضعیت فعالیت و نوع اشتغال روستاییان رابطه‌ای وجود ندارد. برعکس این رابطه، برای متغیر درآمد به‌صورت ضعیف وجود دارد. نتایج تحلیل واریانس یک‌طرفه با مقدار F (248/1) معنی‌دار نیست و این امر حاکی از آن است که تفاوت مکانی درخصوص میزان آگاهی و دانش زیست‌محیطی وجود ندارد.نوآوری پژوهش در کاربرد شاخص‌های متناسب با شرایط محلی، نوع آزمون‌ها و مکان پژوهش است.