تعیین رابطه فرونشست زمین و افت سطح آبزیرزمینی با دو روش تداخل سنجی راداری و ایستگاه ثابت GPS (مطالعه موردی: دشت سلماس)
نویسندگان
1 گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقگروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران، ق اردبیلی
2 مدیر کل ژئودزی و نقشه برداری زمینی سازمان نقشه برداری کشور، تهران، ایران
3 گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
4 گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
5 عضو هیات علمی دانشگاه اردبیل
doi
10.22125/iwe.2020.114960چکیده
دشت سلماس از مهمترین دشتهای استان آذربایجان غربی است. رشد سریع جمعیت همراه با توسعه کشاورزی در دهههای اخیر سبب برداشت بی رویه و فشار بر منابع آبی این دشت گردیده است. استفاده بیرویه از منابع آب زیرزمینی و تغذیه کم دشت باعث افت سطح آب در دهه اخیر شده است. نشست سطح زمین ناشی از افت سطح آبهای زیرزمینی در بخشهای از این دشت به طور محسوس مشاهده میشود. در این پژوهش ارتباط بین افت سطح آب زیرزمینی و فرونشست زمین مورد بررسی قرار گرفت. روشهای تعیین فرونشست زمین، مشاهدات ایستگاه دایم GPS و روش تداخل سنجی راداری میباشد. نتایج، حاکی از همبستگی معنیدار و خطی بین افت سطح آب زیرزمینی و فرونشست زمین در این دشت می باشد. میانگین مقادیر ضریب تبیین (از سال 2006 الی 2011) در روشهای ایستگاه ثابت GPS و تداخل سنجی راداری بهترتیب برابر 78 و 82 درصد بهدست آمد. بیشینه نرخ فرونشست با استفاده از تصاویر راداری ماهواره ALOS در سال 2009، 11 سانتیمتر در سال محاسبه گردید. نتایج حاصل از GPS نشان داد به ازای یک متر افت سطح آب زیرزمینی، 078/0 متر سطح زمین در دشت مورد مطالعه نشست خواهد کرد.
