تخصیص بهینة کاربریهای اراضی شهرستان مبارکه با استفاده از روش MOLA
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد، دانشکدۀ مهندسی منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران
2 استادیار، دانشکدۀ مهندسی منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران
3 استادیار، دانشکدۀ مهندسی منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران
4 استادیار، دانشکدۀ مهندسی منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22108/sppl.2021.125702.1544چکیده
طرح مسئله: آمایش سرزمین، ارزیابی سامانمند توان محیطزیست برای کاربریهای مختلف است که هدف آن، انتخاب و اتخاذ بهترین کاربری ممکن باتوجه به شرایط اقتصادی-اجتماعی میباشد. رویکردها به برنامهریزی فضایی همگام با پیچیدهتر شدن جوامع دگرگون میشوند. واقعیت این است که در ارزیابی توان کاربریهای مختلف باتوجه به تضاد بین آنها مسائل مرتبط با برنامهریزی فضایی از سرشتی متفاوت برخوردار هستند.هدف: هدف از این پژوهش تخصیص کاربریهای کشاورزی، شهری و صنعتی در شهرستان مبارکه با در نظر گرفتن تداخل حاصل از سایر کاربریها برای چیدمان بهینه کاربریها میباشد.روش: بهمنظور استانداردسازی و تعیین وزن معیارها و زیرمعیارهای اکولوژیک، فیزیکی و اقتصادی-اجتماعی مشخص شده برای هر کاربری از مدل AHP استفاده گردید و پس از ارزیابی توان منطقه برای کاربریهای مدنظر که با استفاده از روش WLC بهدست آمد به تلفیق تمام کاربریها با استفاده از روش MOAL پرداخته شد. در آخرین مرحله بهترین مناطق برای هر کاربری با روش TOPSIS تشخیص داده شد.نتایج: نتایج این پژوهش نشان میدهد که تمام مناطق پیشنهادی پس از تلفیق کاربریها، شامل آن دسته از پیکسلهایی میباشند که مطلوبیت آنها در نقشههای ترکیب خطی وزندار در کاربری کشاورزی از 98/0، در کاربری صنعتی از 86/0 و در کاربری شهری از 9/0 بیشتر بوده است. همچنین با توسعه حدوداً 1 درصد هر کاربری براساس مساحت شهرستان مبارکه، هر کاربری توان لازم برای توسعه حدوداً 1100 هکتاری را در آینده دارد.نوآوری: باتوجه به سابقه پژوهشهای مرتبط با برنامهریزی کاربری اراضی در شهرستان مبارکه به نظر میرسد این پژوهش یکی از پژوهشهای پیشگام در تخصیص بهینه اراضی برای از بین بردن تعارضات حاصل از کاربریهای مختلف در شهرستان مبارکه میباشد.