فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

روش‌های زمین‌آماری درسال‌های ‌های اخیر به‌عنوان ابزار قدرتمندی برای تحلیل مکانی ویژگی‌های خاک مورد توجه قرار گرفته است. این پژوهش با هدف مقایسه دو روش زمین‌آماری کریجینگ و کوکریجینگ در برآورد میزان رطوبت خاک در نقاط ظرفیت مزرعه (FC) و پژمردگی دائم گیاه (PWP) بر روی 101 نمونه خاک از مناطق مختلف استان اصفهان انجام شد. نمونه‏های خاک به صورت تصادفی از عمق 0 تا 30 سانتیمتری مناطق مورد نظر برداشت شد و ویژگی‏های بافت، FC و PWP مورد اندازه‏گیری قرار گرفت. برای بررسی و تشریح ساختار ویژگی‏های مورد مطالعه از نرم‌افزار GS+ نسخه 9 و برای ترسیم نقشه‌های ‌های پهنه بندی از نرم افزار ArcGIS  استفاده شد. میزان دقت مقادیر برآورد شده این متغیرها به کمک معیارهای آماری میانگین انحراف خطا و ریشه میانگین مربعات خطا محاسبه گردید. آنالیز همبستگی پیرسون ضرایب همبستگی بالا بین درصد ذرات رس، سیلت، شن، وزن مخصوص ظاهری و مواد آلی با مقادیر FC به ترتیب معادل 84/0، 81/0، 92/0-، 60/0 و 55/0و با PWP به ترتیب معادل 83/0، 78/0، 90/0-، 54/0- و 54/0 بود. نتایج آنالیز زمین‌آماری نشان داد که برای تمام ویژگی‌های اندازه‌گیری‌شده، مدل کروی بیشترین انطباق را با نیم‌تغییرنماهای تجربی محاسبه‌شده داشته است. تمامی متغیرهای مورد مطالعه به جز درصد کربن آلی از ساختار مکانی قوی برخوردار بودند. با توجه به نتایج، روش کریجینگ از دقت بالاتری در برآورد FC و PWP نسبت به کوکریجینگ برخوردار بود. مقادیر ضرایب تعیین برای مقادیر FC در روش‌های کریجینگ، کوکریجینگ (داده کمکی رس)، کوکریجینگ (داده کمکی سیلت) و کوکریجینگ (داده کمکی کربن آلی)  به ترتیب معادل 66/0، 62/0، 60/0 و 61/0 و برای مقادیر PWP به ترتیب 68/0، 66/0، 67/0 و 66/0بود؛ بنابراین روش کریجینگ معمولی به‌ویژه به دلیل سهولت و سرعت عمل بیشتر نسبت به روش کوکریجینگ، می‌تواند روش سودمندی در تخمین مقادیر FC و PWP با دقت قابل‌قبول باشد.