فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در سالهای اخیر کشت ذرت شیرین (Zea mays var. saccharata) در سطح استان همدان برای مقاصد تازه‌خوری و فرآوری گسترش یافته است. با توجه به نیاز بالای ذرت شیرین به عناصر غذایی کم‌مصرف‌ روی و بور، تأثیر محلول‌پاشی این دو عنصر غذایی (به صورت توأمان و یا منفرد) در مراحل مختلف رشد و نمو بر خصوصیات مرفولوژیک و صفات مرتبط به عملکرد بلال و دانه ذرت شیرین مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش حاضر، به‌صورت کرت‌های خرد شده بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار طی سال 1401در ایستگاه اکباتان مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان همدان، انجام گرفت. مراحل مختلف محلول‌پاشی شامل رشد رویشی (6-8 برگی)، تاسل‌دهی (شروع رشد زایشی)، هر دو مرحله رشد رویشی+ تاسل‌دهی، پر شدن دانه و هر دو مرحله رشد رویشی+ پر شدن دانه در کرت‌های اصلی و تیمارهای عناصر غذایی کم‌مصرف شامل شاهد (آب مقطر)، بور، روی و بور+ روی در کرت‌های فرعی جای گرفتند. برای محلول‌پاشی بور از اسید بوریک (حاوی 17 درصد بور) و برای روی از سولفات روی (حاوی 23 درصد روی) استفاده شد. رقم مورد بررسی، هیبرید بیسین بود. بیشترین مقادیر دانه در ردیف و ردیف دانه (به ترتیب 9/43 و 7/17 واحد)، عملکرد بلال تر (43803 کیلوگرم در هکتار) و استحصال دانه از چوب بلال (8/37 درصد) متعلق به محلول‌پاشی توأمان بور و روی در هر دو مرحله رشد رویشی + تاسل‌دهی بود. همچنین این تیمار از مقادیر مطلوب طول و قطر بلال (به عنوان عوامل اثرگذار بر فرآوری و تازه‌خوری بلال ذرت شیرین) با به ترتیب 7/29 و 67/4 سانتی‌متر برخوردار بود. بنابراین، محلول‌پاشی عناصر غذایی کم‌مصرف بور و روی به صورت توأمان در هر دو مرحله 8-6 برگی و آغاز رشد زایشی، جهت بهبود صفات مرتبط به تازه‌خوری و فرآوری بلال به همراه درصد استخراج دانه، اجزای عملکرد و عملکرد دانه و بلال ذرت شیرین توصیه می‌شود.