فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آللوشیمیایی گیاهان دارویی می­تواند بر فرآیندهای زیستی و غیرزیستی خاک و همچنین وضعیت رشدی سایر گیاهان مؤثر باشد. هدف از این تحقیق بررسی وضعیت برخی عناصر غذایی در خاک و گیاه ذرت تحت تأثیر خواص آللوشیمیایی عصاره و پودر گیاه دارویی مرزنجوش و همچنین تلقیح میکروبی می­باشد. این آزمایش به‌صورت فاکتوریل، شامل عصاره تر و پودر گیاه و اثر تلقیح میکوریزی، PGPR و شاهد در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در یک خاک زراعی اجرا شد. عصاره تر و پودر گیاه دارویی بصورت یکنواخت با خاک مورد آزمایش مخلوط گردید. سپس، تیمارهای میکروبی بصورت لایه یک سانتی زیر بذر ضدعفونی شده اعمال شد. عملکرد و غلظت عناصر غذایی در خاک و گیاه و میزان کلونیزاسیون ریشه در خاک گلدانها به روش‌های استاندارد اندازه گیری شدند. نتایج نشان داد که تأثیر آللوشیمیایی مرزنجوش بر کلونیزاسیون ریشه و غلظت عناصر غذایی در خاک و گیاه معنی دار بود. کاهش عملکرد ذرت در تیمار با عصاره تر (7/52%) و پودر (2/18%) نسبت به کنترل مشاهده گردید. همچنین تأثیر عصاره تر نسبت به پودر گیاه دارویی بر غلظت عناصر غذایی در خاک و گیاه بیشتر بود. بطوریکه میزان کاهش در غلظت روی، آهن و فسفر خاک بترتیب 6/50، 6/31 و 5/15 درصد مشاهده شد. کلونیزاسیون ریشه در تیمار با عصاره تر و بدون تلقیح میکروبی 3/23 درصد ولی در تیمار با پودر 7/36 درصد بود. کاهش کلونیزاسیون ریشه تحت تأثیر آللوشیمیایی عصاره تر مرزنجوش در تیمار بدون تلقیح میکروبی 4/48 و در تیمار با پودر 9/18درصد حاصل شد. از طرفی تلقیح میکروبی باعث بهبود وضعیت عناصر غذایی در خاک و گیاه شد. نتیجتا اینکه بازمانده گیاهان دارویی با ترشحات آللوشیمیایی خود باعث کاهش جذب عناصر غذایی برای گیاهان هدف می­شود. لذا برای مقابله با این وضعیت تلقیح میکروبی بهترین راه کار بوده و مانع از کاهش عملکرد گیاه هدف خواهد شد.