پایش تغییرات مکانی-زمانی شوری با استفاده از سنجش از دور (مطالعه موردی: رودشت، اصفهان)

نویسندگان

1 پژوهشگر، گروه علوم و مهندسی آب و خاک، پژوهشکده کشاورزی هسته ای، پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای

2 استاد، گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی، دانشگاه تهران

3 دانشجوی دکتری، گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان

4 فوق دکتری، گروه آگرواکولوژی، دانشکده مهندسی و فناوری کشاورزی، دانشگاه آرهوس

doi
10.30466/asr.2024.121527
چکیده

تکنیک سنجش از دور ابزاری موثر و قابل اعتماد در مدیریت و پایش شوری خاک است. اراضی شور را می­توان با استفاده از تکنیک­های سنجش از دور در مناطق مختلف ارزیابی، نقشه­برداری و پایش کرد. این مطالعه با هدف بررسی تغییرات شوری خاک و ارتباط آن با آب خاک و همچنین وضعیت پوشش گیاهی با استفاده از شاخص‌های نسبت طیفی تکنیک سنجش از دور در سال‌های مختلف در منطقه رودشت اصفهان انجام شد. برای دستیابی به این هدف، از سری­های LANDSAT چند طیفی سال­های 1994، 1998، 2014 و 2017 استفاده شد و سه شاخص نسبت طیفی شامل شاخص تفاضل پوشش گیاهی نرمال شده (NDVI)، شاخص تفاضل شوری نرمال شده (NDSI) و شاخص تفاضل رطوبت نرمال شده (NDWI) محاسبه شد. همچنین 100 نمونه خاک از عمق 0-30 سانتی­متر با توزیع فضایی مناسب از منطقه رودشت برای اندازه­گیری هدایت الکتریکی (EC) به منظور تطبیق داده­های زمین و نتایج شاخص­های نسبت طیفی جمع­آوری شدند. نتایج حاکی از آن است که طی 23 سال، شوری خاک افزایش یافته و بخش زیادی از منطقه مورد مطالعه با پوشش گیاهی متراکم به پوشش گیاهی کم تراکم و اراضی شور تبدیل شده است. با توجه به نتایج، تخصیص آب شیرین با EC پایین به کشاورزان در نیمه دوم سال می­تواند راه حل مناسبی برای مقابله با مشکلات شوری باشد. همچنین یافته­ها نشان می­دهد که منطقه رودشت در معرض شوری شدید قرار دارد و در صورت عدم مدیریت صحیح، خطر تبدیل اراضی کشاورزی به اراضی شور غیرقابل کشت وجود دارد.

کلیدواژه‌ها