تاثیر محرکهای رشد گیاهی بر عملکرد، غلظت عناصر غذایی برگ گندم و برخی ویژگیهای خاک در شرایط تنش شوری
نویسندگان
1 مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی(AREEO)، اهواز، ایران
2 استادیار بخش تحقیقات تغذیه گیاه و حاصلخیزی خاک، موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی(AREEO)، کرج، ایران
3 بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خوزستان
4 محقق بخش تحقیقات فنی و مهندسی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی(AREEO)، اهواز،
doi
10.30466/asr.2023.121364چکیده
عمده خاکهای استان خوزستان آهکی با درجات مختلف شوری بوده، با این وجود نقش بسزایی در تولید محصولات کشاورزی کشور ایفا میکنند. یکی از روشهای نوین برای مقابله با تنشهای محیطی، استفاده از مواد محرک رشد گیاهان است. هدف این مطالعه، بررسی تاثیر کاربرد محرکهای رشد بر اجزای عملکرد گندم در خاک شور در شرایط محیطی و اقلیمی استان خوزستان است. آزمایش در خاکی با شوری 8 دسی زیمنس در متر و شوری آب 4-3 دسی زیمنس در متر با هفت تیمار مختلف (شاهد، اسید آمینه آزاد، جلبک دریایی، بذرمال، اسید هیومیک، اسید فولویک و ترکیبی) در سال 1397 به مدت دو سال در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. استفاده از محرکهای رشد جلبک دریایی، اسید هیومیک و اسید آمینه موجب افزایش معنیدار به ترتیب 30، 25 و 24 درصد عملکرد دانه گندم شد (p ≤0.05). نتایج تحلیل اقتصادی مبین برتری قابل توجه کاربرد اسید هیومیک در افزایش عملکرد گندم بود (نسبت سود به هزینه=38/13). اثر کاربرد محرک-های رشد گیاهی بر غلظت عناصر غذایی پرمصرف و کممصرف در برگ گندم تقریبا در تمام مراحل رشد گیاه نسبت به شاهد معنیدار نبود (p ≤0.05). علاوه براین، کاربرد محرکهای رشد در خاکهای آهکی خوزستان به دلیل ظرفیت بالای بافری خاک، تاثیر معنیداری بر شوری، واکنش و نسبت جذب سدیم خاک نداشت. بنابراین، توصیه میشود در مزارع گندم استان خوزستان با خاکهای شور و آهکی، علاوه بر کودهای پایه از اسید هیومیک به صورت محلولپاشی در دو مرحله تکمیل پنجه و ظهور سنبله برای افزایش مقاومت گیاه به تنش و بهبود عملکرد محصول استفاده شود.