کارآیی عصاره هیدروالکلی زنیان(Trachyspermum ammi) بر میزان ایمنی و مقاومت ماهی کپورمعمولی (Cyprinus carpio) در مواجهه با سولفات مس

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه گنبدکاووس

2 گزوه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی گنبد

3 دانش آموخته دکتری بوم شناسی آبزیان، گنبدکاووس، گلستان ایران

4 دانش آموخته کارشناسی ارشد شیلات دانشگاه گنبدکاووس

5 دانشیار گروه شیلات دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

doi
10.22034/jar.2023.2306
چکیده

این مطالعه با هدف بررسی اثرات حفاظتی رژیم‌های غذایی حاوی سطوح مختلف زنیان بر رشد و پاسخ ایمنی بچه ماهی کپور معمولی (Cyprinus carpio) در مواجهه با سولفات مس (CuSO4, 5H2O) انجام شد. ماهی‌ها (46/0± 89/9 گرم) با جیره‌های حاوی 5/0، 1 و 5/1 درصد زنیان به ازای هر کیلوگرم غذای پایه به مدت 60 روز تغذیه شدند. آزمایشات در بازه زمانی 1401 در دانشگاه گنبدکاووس صورت گرفت. پس از تغذیه، ماهیان تحت استرس سم سولفات مس به‌مدت 96 ساعت قرار گرفتند (1/0 میلی گرم در لیتر). در طول آزمایش، علایم رفتاری و کلینیکی ماهیان ثبت گردید. به‌منظور بررسی‌های آسیب‌شناسی، از بافت‌های کلیه، کبد و آبشش ماهیان در حال مرگ و تازه تلف شده نمونه‌برداری صورت گرفت. بیشترین وزن نهایی و کمترین ضریب تبدیل غذایی در ماهیان تغذیه شده با جیره حاوی زنیان بدست آمد (50/0>p). در پایان دوره تغذیه، سطح ایمونوگلوبولین کل سرم و فعالیت لیزوزیم و کمپلمان (ACH50) در تیمار حاوی یک درصد زنیان به طور قابل توجهی بیشتر از گروه شاهد بود (50/0>p). پس از استرس، تمام گروه‌های تغذیه شده با مکمل‌ زنیان، بیشترین سطح شاخص‌های استرس (کورتیزول و گلوکز) در گروه شاهد مشاهده شد. بررسی مقاطع بافت آبشش نشان داد، بیشترین ضایعات شامل ادم، هایپرپلازی، چسبندگی لاملاهای ثانویه و نکروز سلولهای پوششی آبشش بود. در مجموع، نتایج ما نشان می‌دهد که افزودن مکمل زنیان در رژیم غذایی می‌تواند ضمن بهبود عملکرد رشد، به‌عنوان یک استراتژی دفاعی در کاهش اثرات سمیت مس در بچه ماهی کپور معمولی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها