تأثیر چیدمان فضایی ساختمانهای بلندمرتبه در ارتقای کیفیت زندگی ساکنان (مورد پژوهی- منطقه 9 شهرداری مشهد)
نویسندگان
1 دانشیار، گروه شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران.
2 کارشناسی ارشد، گروه شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران
doi
10.22080/usfs.2023.23731.2270چکیده
توسعهی شهرنشینی در قرن بیستم منجر به استفادهی زمینهای شهری بهصورت متراکم و فشرده شده است که تأثیر آن بر کیفیت محیطهای شهری بسیار حائز اهمیت است. لذا بررسی و طراحی ساختمانهای بلندمرتبه قبل از اجرا میتواند کمکهای شایانی در ایجاد فضاهای شهری سرزنده و پویا کند. یکی از روشهایی که بر پایهی استفاده از روشهای علمی در مطالعات شهری به کار گرفتهشده است، روش چیدمان فضا است که این روش تا حدودی توانایی سنجش و تحلیل فضاهای شهری را انجام دهد. لذا هدف از پژوهش حاضر ارتقای کیفیت زندگی ساکنان از طریق تحلیل چیدمان فضایی ساختمانهای بلندمرتبه در منطقه 9 شهرداری مشهد است. پژوهش حاضر با توجه به هدف، کاربری و ازنظر ماهیت بر پایهی مطالعات کتابخانهای، تحقیقات اسنادی، مقالات علمی و دیتابانکهای طرحهای توسعهی شهری، به جمعآوری اطلاعات پرداخته است. در این راستا تحلیل اطلاعات با استفاده نرمافزارهای UCL Depthmap و ArcGIS Desktop10.8 شبیهسازی شده است. بهمنظور تحلیل ساختارمند به شناسایی 3 نوع تیپولوژی موجود در منطقه 9 پرداختهشده است و تحلیل اثرگذاری مؤلفههای ساختمانهای بلندمرتبه با مقیاس محلی R3 بر کیفیت زندگی ساکنان بهصورت گزاره بیانشده است. نتایج پژوهش حکایت از آن دارد که تنها در بخش جنوبی منطقهی 9 بافت ارگانیک است، همپیوندی پایین همراه با عمق بالا وجود دارد. در محله کوثر بخش کوچکی دارای تیپولوژی شبکهای است که در مقایسه با بافت ارگانیک وضعیت بهتری ازنظر همپیوندی دارد و در قسمتهای دیگر منطقه که همگی از بافت شطرنجی پیروی کردهاند دارای همپیوندی بالا و عمق پایین هستند که در مقایسه با دو بافت بیانشده در ارائهی خدمات به شهروندان و سطح کیفی زندگی ساکنان بهتر عمل کرده است. بنابراین با شناخت نوع چیدمان بافت میتوان سطح کیفی محدوده را بررسی کرد و با توجه به مجموعهای از شاخصهای کیفیت میتوان در رابطه با ایجاد و یا عدم ایجاد ساختمانهای بلند تصمیمگیری کرد.